De kempvis, ook wel betta of Siamese vechtvis genoemd, is bekend om zijn prachtige vinnen en kleuren. Mannetjes zijn onderling zeer agressief. Anders dan vaak gedacht hoort een kempvis niet in een kommetje, maar in een verwarmd, beplant aquarium.





Meer eigen foto’s van Alessandro (scroll opzij voor meer)
Over deze vis
De kempvis werd in 1910 beschreven door de Britse ichtyoloog Charles Tate Regan. De geslachtsnaam Betta komt uit het Maleise ‘ikan betah’, een verzamelnaam voor deze vissen, en de soortnaam splendens is Latijn voor ‘schitterend’ of ‘glanzend’. Tussen de namen door heeft hij enkele synoniemen gehad, zoals Micracanthus marchei. In het Nederlands heet hij ook Siamese vechtvis, en in het Engels betta of Siamese fighting fish.
Hij is de bekendste soort van een grote groep kempvissen. Hij hoort bij het splendens-complex, samen met onder meer de smaragdkempvis en de vreedzame kempvis, die er sterk op lijken.
De vis is beroemd om de vechtsport in Thailand, waar mannetjes tegen elkaar worden gezet en toeschouwers wedden op de uitkomst. Door eeuwenlang selectief fokken op agressie en kracht, en door kruising met verwante soorten, is een groot aantal vormen ontstaan. In de sierhandel zijn de vinnen extreem verlengd of van vorm veranderd: er zijn onder meer sluierstaart, ronde staart, kroonstaart, delta en halvemaan, plakat. Ook de kleuren zijn onbegrensd. Bij wilde exemplaren zijn de kleuren veel bescheidener en de vinnen korter.
Mannetjes zijn altijd kleurrijker en hebben langere vinnen dan vrouwtjes, die in de gekweekte vormen ook in veel kleuren voorkomen. In het wild komt de soort voor in centraal Thailand, in stilstaand en trage water zoals rijstvelden, moerassen, sloten en vijvers. Het is een insecteneter die zowel waterinsecten als op het water gevallen insecten eet. In de natuur is de soort door verlies van leefgebied kwetsbaar, terwijl de gekweekte varianten in grote aantallen worden gemaakt.
Voor de voortplanting bouwt het mannetje een schuimnest en hij is de enige die voor eieren en jongen zorgt. De eieren komen na een dag of twee uit en de jongen blijven nog enkele dagen in het nest. Dat maakt de vis tot een klassieker bij kwekers.
In het kort
| Wetenschappelijke naam | Betta splendens |
|---|---|
| Familie | Osphronemidae (goerami’s) |
| Herkomst | Thailand, Cambodja, Laos, Vietnam |
| Vindplaats | Azië – Thailand, Cambodja, Laos, Vietnam – Mekong en Chao Phraya (rijstvelden en moerassen) |
| Maximale grootte | 6 – 7 cm |
| Minimale aquariumgrootte | 30 – 40 cm / 20 – 25 liter (1 mannetje) |
| Temperatuur | 24 – 28 °C |
| pH | 6,0 – 7,5 |
| Hardheid (GH) | 2 – 15 °dGH |
| Groepsgrootte | 1 mannetje per aquarium |
| Gedrag | Mannetjes vechten onderling; vaak rustig tegen andere soorten |
| Moeilijkheid | Makkelijk |
| Levensduur | 3 – 5 jaar |
| Karakter | Vreedzaam, territoriaal |
| Eet kleine vissen | Nee |
| Vinnenbijter | Nee |
| Veilig met garnalen en slakken | Ja |
| Kwetsbaar voor vinnenbijters | Ja |
| Geschikt voor gezelschapsaquarium | Ja |
| Minimale groepsgrootte | Alleen (1 mannetje per aquarium) |
Welke vissen passen bij de Kempvis?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.
Uitgewerkt: Kempvis en guppy · Kempvis en neontetra samen · alle combinaties
Wat betekent de naam?
Betta komt van Ikan Wader bettah (ikan = vis), de lokale Javaanse naam van B. picta. Het geslacht werd in 1849 beschreven door Bleeker.
splendens is Latijn voor ‘schitterend’, naar de natuurlijke kleur: donker groenig-olijf van boven, rood van onder, met rode stralen in staart-, aars- en buikvinnen.
De soort werd in 1910 beschreven door Regan.
Bron: The ETYFish Project
Natuurlijke leefomgeving
Wilde kempvissen leven in rijstvelden, moerassen, sloten en ondiepe, dichtbegroeide poelen. Het water is warm, stilstaand en vaak zuurstofarm. Dankzij hun labyrintorgaan kunnen ze lucht happen aan het wateroppervlak.
Waterwaarden in de natuur: zacht.
Waterwaarden voor de kempvis
- Verwarming is nodig
- Zeer weinig stroming; lange vinnen maken zwemmen zwaar
Welk aquarium heeft de kempvis nodig?
Minimaal 20 – 25 liter met verwarming en een zacht filter. Een deksel voorkomt springen en houdt de luchtlaag boven het water warm (belangrijk voor het labyrintorgaan).
Biotoop nabootsen: donkere bodem, bladeren (ketapang), zachte planten, drijfplanten en rustplekken vlak onder het oppervlak (bijvoorbeeld een ‘betta-hangmatje’ of groot blad).
Wat eet de kempvis?
Kort antwoord: Een kempvis eet vooral klein vleesvoer: betta-korrels als basis, aangevuld met diepvries muggenlarven, artemia en daphnia, één à twee keer per dag een kleine portie.
In de natuur: muggenlarven, kleine insecten van het wateroppervlak en zoöplankton.
In het aquarium: betta-korrels, diepvries muggenlarven, artemia en daphnia. Niet overvoeren: een betta raakt snel verstopt.
Voortplanting van de kempvis
Schuimnestbouwer. Het mannetje bouwt een nest van luchtbelletjes aan het oppervlak. Na de paring vangt hij de eitjes en brengt ze naar het nest, dat hij bewaakt. Het vrouwtje moet daarna weg, omdat het mannetje haar aanvalt.
Tips uit de praktijk
Houders zijn vaak verrast hoeveel karakter een kempvis heeft: ze herkennen hun verzorger en reageren op wat er buiten de bak gebeurt. Het meest gehoorde advies is om ze niet in een kom te houden: in een verwarmde, beplante bak leven ze langer en zijn ze actiever. Combineren met vinnenbijters of kleurrijke, langvinnige vissen gaat vaak mis.
De eerste weken na aankoop zijn de kempvissen vaak bleek en rustig, zeker als ze uit een klein bakje of kommetje komen. Geef ze een verwarmde, beplante bak met een zachte filter en veel rustplekken, en na een tijdje wordt de vis actiever en komen de kleuren beter uit. Veel houders merken dat een kempvis vrij snel zijn verzorger herkent en naar het glas komt zwemmen als er iemand in de buurt is.
Eten gaat meestal goed, maar niet elke vis is meteen gewend aan wat je geeft. Betta-korrels, diepgevroren muggenlarven, artemia en daphnia worden goed genomen. Kieskeurige vissen komen vaak op gang met levend of diepgevroren voer. Voer kleine porties en niet te vaak: een kempvis raakt snel verstopt, en een dikke buik is een teken van te veel voer.
Een typische fout is de kom of een bak zonder verwarming. Kempvissen kunnen dat een tijd overleven, maar ze zijn dan minder actief en krijgen sneller last van ziektes. Vinrot en schimmel komen veel voor bij slecht water of bij scherpe decoratie die de lange vinnen beschadigt. Verwijder wat scherp is en ververs regelmatig een deel van het water. Een goed sluitend deksel voorkomt springen.
Wat je pas na maanden ziet, is de dynamiek met medebewoners. Een mannetje kan vrij rustig zijn tegenover andere soorten, maar kleurrijke of langvinnige vissen zoals guppy’s zijn vaak een probleem, evenals vinknabbelaars. Garnalen en kleine visjes kunnen worden aangevallen, en niet elke vis heeft hetzelfde karakter. Twee mannetjes samen gaat niet, en soms ook een mannetje met een vrouwtje niet goed als ze niet kan wegkomen.
Eerlijk advies: de kempvis is een mooie, karaktervolle vis voor wie een verwarmde, beplante bak van een fatsoenlijke grootte heeft en één mannetje wil houden. Denk je aan een kommetje, dan is dat geen goed idee, en een vis met lange vinnen in een bak met veel stroming ook niet.
Voordelen en nadelen
Voordelen
- Zeer kleurrijk en veel persoonlijkheid
- Past in een klein aquarium
- Makkelijk te verzorgen
Nadelen
- Mannetjes kunnen niet samen
- Lange vinnen zijn kwetsbaar
- Kan garnalen of kleine visjes aanvallen
Mijn ervaring met de kempvis
Ik heb zelf ook kempvissen gehouden, vooral kweekvarianten, omdat die gewoon erg mooi zijn. Het blijft bijzonder hoe kwekers het voor elkaar hebben gekregen om zulke felle kleuren en aparte patronen te maken. Ik vind het wel jammer dat kempvissen vaak in te kleine bakken worden gehouden, soms zelfs zonder filter of verwarming, terwijl ze dat echt nodig hebben. Qua gedrag vallen ze vaak mee: mannetjes zijn onderling erg agressief, maar naar andere vissen toe zijn ze meestal gewoon relaxed. Heb je een kempvis met lange vinnen, zoals een halfmoon, zorg dan voor weinig stroming. Anders zwemt hij zichzelf uitgeput, en dat kan uiteindelijk zijn dood worden.

Veelgestelde vragen over de kempvis
Hoe groot wordt een kempvis?
Een kempvis wordt 6 tot 7 cm. Gekweekte vormen met lange vinnen lijken groter, maar het lichaam blijft klein.
Hoe groot moet het aquarium van een kempvis zijn?
Voor één mannetje is een aquarium van minimaal 30 tot 40 cm, ongeveer 20 tot 25 liter, het minimum. Een grotere, beplante bak met verwarming en een rustige filter is beter.
Kun je twee kempvissen samen houden?
Twee mannetjes nooit: ze vechten tot een van beide ernstig gewond raakt. Een mannetje met vrouwtjes vraagt ervaring en veel ruimte en schuilplekken.
Kan een kempvis bij garnalen?
Vaak wel, maar het verschilt per vis. Sommige kempvissen laten garnalen met rust, andere jagen op kleine garnalen. Volwassen garnalen en veel planten vergroten de kans van slagen.
Hoe oud wordt een kempvis?
Meestal 3 tot 5 jaar, met goede verzorging, schoon warm water en gevarieerd voer.
De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.

