De gestreepte dwergmeerval is een slanke Aziatische meerval met lange baarddraden en donkere lengtestrepen. Een actieve, nieuwsgierige vis die ondanks zijn naam flink kan uitgroeien en kleine vissen niet ongemoeid laat.

Over deze vis
De gestreepte dwergmeerval werd in 1794 door de Duitse natuuronderzoeker Marcus Elieser Bloch beschreven, oorspronkelijk als Silurus vittatus. Later werd hij onder de naam Macrones vittatus geplaatst en uiteindelijk bij het geslacht Mystus. De soortnaam vittatus betekent ‘gestreept’ en slaat op de donkere lengtestrepen op de flank. Daarnaast heeft de vis een opvallende zwarte vlek achter de kop, op de schouder. In de handel loopt de naamgeving door elkaar: hij wordt onder meer als ‘striped dwarf catfish’ of ‘gestreepte meerval’ verkocht, en verwarring met verwante Mystus-soorten komt voor. Vooral over Zuidoost-Azië is de taxonomie onzeker, omdat verwante soorten veel op elkaar lijken.
Het geslacht Mystus hoort bij de familie Bagridae, de Aziatische meervallen met vetvin. Kenmerkend zijn de vier paar lange baarddraden, de lange vetvin en de scherpe stekels in de rug- en borstvinnen. Die stekels zijn bij deze soort een reden om hem voorzichtig te vangen: ze kunnen pijnlijke steken geven en blijven graag in het net haken. Gebruik dus liever een bak of een pot om de vis te verplaatsen.
De vis heeft een slank, zilverachtig lichaam met een lichte buik en meestal drie tot vier donkere, soms wat vage strepen langs de flank. De kleur blijft eenvoudig: geen felle tinten, maar een verfijnde, metaalachtige glans. Jonge dieren zijn lichter, oudere worden wat donkerder. Voor het verschil tussen man en vrouw moet je op de genitale papil letten, zoals bij de meeste meervallen.
In het wild is het een van de meest verspreide meervallen van Zuid-Azië. Hij leeft in rivieren, meren, plassen en moerassen, en is ook in troebel en zelfs licht brak water aangetroffen. Hij is voornamelijk nachtactief en jaagt op insecten, schaaldieren, wormen en kleine vissen. Het is dus geen echte ‘dwerg’ maar een kleine roofvis, en in zijn thuisland wordt hij veel als voedsel gevangen. De vis kan hoorbare geluiden maken, een eigenschap die ook bij verwante meervallen bekend is en met name tijdens de paaitijd opvalt.
De beschermingsstatus is ‘niet bedreigd’ (Least Concern), al zijn er aanwijzingen dat populaties lokaal afnemen door overbevissing, vangst voor de sierviskweek en aantasting van het leefgebied. In de hobby komt de vis al lang voor. Hij is een gewilde handelsvis omdat hij makkelijk te vervoeren is en niet duur, maar de naam ‘dwergmeerval’ heeft menig aquariaan op het verkeerde been gezet.
In het kort
| Wetenschappelijke naam | Mystus vittatus |
|---|---|
| Familie | Bagridae |
| Herkomst | India, Sri Lanka, Bangladesh, Nepal, Pakistan en Myanmar |
| Vindplaats | Azië – India, Sri Lanka, Bangladesh, Nepal, Pakistan, Myanmar – Ganges, Brahmaputra, Indus en Irrawaddy |
| Maximale grootte | 15 cm (in de natuur tot circa 20 cm) |
| Minimale aquariumgrootte | 120 cm / 240 liter |
| Temperatuur | 20 – 28 °C |
| pH | 6,0 – 8,0 |
| Hardheid (GH) | 5 – 20 °dGH |
| Groepsgrootte | Minimaal 5 |
| Gedrag | Semi-agressief, eet kleine vissen |
| Moeilijkheid | Makkelijk |
| Levensduur | 8 – 10 jaar |
| Karakter | Roofvis, agressief |
| Eet kleine vissen | Ja |
| Vinnenbijter | Nee |
| Veilig met garnalen en slakken | Nee |
| Kwetsbaar voor vinnenbijters | Nee |
| Geschikt voor gezelschapsaquarium | Nee |
| Minimale groepsgrootte | 5 of meer |
Welke vissen passen bij de Gestreepte dwergmeerval?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.
Wat betekent de naam?
Mystus is een verlatijnsing van het Griekse mystax (‘snor’). Belon gebruikte het woord al in 1553 voor alle vissen met baarddraden. Het geslacht werd in 1777 beschreven door Scopoli.
vittatus is Latijn voor ‘gestreept’, naar de lichtblauwe strepen op de flanken.
De soort werd in 1794 beschreven door Bloch.
Bron: The ETYFish Project
Natuurlijke leefomgeving
De soort is wijdverbreid in Zuid-Azië en komt voor in rivieren, meren, vijvers, rijstvelden en moerassen. Hij verdraagt uiteenlopende omstandigheden, van helder stromend tot troebel stilstaand water.
In zijn thuisland is het een gewone consumptievis die op lokale markten wordt verkocht.
Waterwaarden in het aquarium
Een zeer sterke meerval die weinig eisen stelt aan het water.
- Matige stroming
- Wekelijks 30% verversen
- Ruim bemeten filter: het is een actieve, stevige eter
Aquarium en inrichting
Hoewel hij ‘dwergmeerval’ heet, is een aquarium van minimaal 120 cm nodig voor een groep. Zorg voor zand, holen tussen hout en stenen en open zwemruimte.
Biotoop nabootsen: zandbodem, wortelhout, ronde stenen en wat stevige planten.
Gedrag en gezelschap
Overdag rustiger, in de schemering en ’s nachts zeer actief. Onderling kibbelen ze wat, en ze maken hoorbare knorrende geluiden. Kleine vissen zoals neontetra’s of rasbora’s verdwijnen ’s nachts. Geschikte medebewoners zijn stevige vissen vanaf ongeveer 8 cm, zoals de denisonbarbeel, grotere goerami’s of de clownbotia.
Voeding
In de natuur: insecten, schaaldieren, wormen en kleine vissen.
In het aquarium: alleseter met voorkeur voor vlees: zinkende korrels, diepvries muggenlarven, mysis en garnalen. Voer ook een keer na het uitgaan van het licht.
Voortplanting
Mannetjes hebben een zichtbare genitale papil, vrouwtjes zijn voller. In het aquarium wordt de soort zelden gekweekt; commerciële nakweek vindt vooral plaats in Azië.
Tips uit de praktijk
Deze vis wordt vaak als ‘klein meervalletje’ verkocht, en dat is misleidend. Wie hem zo koopt, ziet binnen een paar weken de kleinste tetra’s verdwijnen. Eerlijke voorlichting is bij deze soort echt nodig.
In de juiste setting is het wel een geweldige vis. In een grote bak met stevige barbelen scharrelt een groepje constant rond, met die lange baarddraden als voelsprieten vooruit. Ze worden ook behoorlijk tam.
Advies: behandel hem als middelgrote roofvis, niet als bodemschoonmaker. Dan heb je jarenlang plezier van een robuuste en karaktervolle meerval.
De eerste weken zijn vaak stiller dan je denkt. Nieuwe dieren zoeken een hol op en komen alleen ’s avonds tevoorschijn. Zodra ze zich thuis voelen, worden ze steeds brutaler en zwemmen ze ook overdag rond, zeker als er voer in het water komt. Het is dan opvallend hoe snel ze de voerroutine doorhebben.
Eten is zelden een probleem. Ze pakken vrijwel alles: korrels, diepvries, garnalen en stukjes vis. Kieskeurige exemplaren bestaan nauwelijks. Het gevaar zit eerder in overvoeren, want deze vis eet veel en produceert dus veel afval. Een goed filter en wekelijks water verversen zijn hier echt nodig.
Andere houders merken vaak dat het gedrag pas na maanden duidelijk wordt. De groep krijgt een rangorde, de sterkere dieren houden de beste holen, en soms zie je flinke achtervolgingen. Meestal blijft het bij vertoon, maar in een te kleine bak kunnen zwakkere vissen het zwaar krijgen. Geef daarom genoeg holen en een grote groep, zodat de aandacht verdeeld wordt.
De grootste fout blijft de combinatie met kleine vissen. Neontetra’s, garnalen en jonge vissen verdwijnen. Pak dus grotere, stevige buurvissen en houd rekening met de stekels bij het vangen. Ziektes komen weinig voor; witte stip komt voor bij verse aanvoer, en de vis is daar redelijk goed tegen te behandelen, al zijn meervallen vaak gevoelig voor bepaalde middelen, dus lees de bijsluiter goed.
Voor wie is hij geschikt? Voor iemand met een ruim aquarium, stevige medebewoners en geduld voor een nachtactieve vis. Voor kleine bakken of een gezelschapsaquarium met kleine visjes niet. Eerlijk advies: koop hem bewust als middelgrote roofvis, en je krijgt er een taaie, leuke bewoner voor terug.
Voordelen en nadelen
Voordelen
- Sterk en makkelijk
- Actief en nieuwsgierig
- Maakt interessante geluiden
Nadelen
- Eet kleine vissen
- Wordt groter dan de naam doet vermoeden
- Onderling wat twistziek
Lees ook: welke vissen passen bij elkaar.
De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.
