Vlinderbotia (Sewellia lineolata)

De vlinderbotia, ook wel ‘Hillstream loach’ genoemd, is een platte, zuignapachtige vis met een goudbruin patroon. Hij kleeft zich vast aan stenen in snelstromend water en graast algen. Hij lijkt meer op een mini-rog dan op een vis.

Vlinderbotia (Sewellia lineolata)
Eigen foto van Alessandro

Over deze vis

De vlinderbotia werd in 1846 door Achille Valenciennes beschreven, oorspronkelijk in het geslacht Homaloptera, en kreeg later een plek in Sewellia. De soortnaam lineolata verwijst naar de fijne lijntjes in de tekening. De vis behoort tot de Gastromyzontidae, de zogenoemde bergbeekvlinderbotia’s, een groep die niet nauw verwant is aan de bekende echte botia’s. Zijn Engelse naam ‘hillstream loach’ zegt al waar hij vandaan komt: uit heuvel- en bergbeken.

Het lichaam is sterk afgeplat en de borst- en buikvinnen zijn breed uitgegroeid tot een soort zuignap, waarmee hij zich in sterke stroming aan stenen vasthecht. De mond is klein en ligt aan de onderkant, kleiner dan bij verwante Gastromyzon-soorten. De tekening is een fijn, goudbruin patroon van vlekken en lijntjes. Kenmerkend is zijn manier van bewegen: hij glijdt over stenen met de stroming mee, in plaats van er van steen naar steen tussendoor te springen.

In het wild is de soort gevonden in vier Vietnamese provincies: Thua Thien-Hue, Quang Nam, Quang Ngai en Binh Dinh. Hij leeft in ondiepe, snelstromende zijrivieren en bovenlopen met stroomversnellingen en poelen. Zijn dieet bestaat uit algen en micro-organismen van stenen, aangevuld met af en toe insectenlarven.

De IUCN beoordeelde de soort in 2011 als kwetsbaar. Zijn leefgebied is beperkt, en waterkracht, ontbossing en vervuiling zijn bedreigingen voor bergbeken. Daarom is het verstandig om bij kweekdieren te blijven waar dat kan.

In het kort

Wetenschappelijke naamSewellia lineolata
FamilieGastromyzontidae
HerkomstVietnam en Laos
VindplaatsAzië – Vietnam, Laos – Snelstromende bergbeken
Maximale grootte6 – 7 cm
Minimale aquariumgrootte80 cm / 100 liter
Temperatuur18 – 24 °C
pH6,5 – 7,5
Hardheid (GH)4 – 12 °dGH
GroepsgrootteGroep van 4 – 6
GedragVreedzaam
MoeilijkheidGemiddeld
Levensduur6 – 8 jaar
KarakterVreedzaam
Eet kleine vissenNee
VinnenbijterNee
Veilig met garnalen en slakkenNee
Kwetsbaar voor vinnenbijtersNee
Geschikt voor gezelschapsaquariumJa
Minimale groepsgrootte4 of meer

Welke vissen passen bij de Vlinderbotia?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.

Wat betekent de naam?

Sewellia is vernoemd naar luitenant-kolonel R. B. Seymour Sewell (1880–1964), Brits legerarts en amateur-natuuronderzoeker, later directeur van de Zoological Survey of India. Het geslacht werd in 1932 beschreven door Hora.

lineolata is Latijn voor ‘met fijne lijntjes’, naar de vier evenwijdige lengtestrepen op de flanken.

De soort werd in 1846 beschreven door Valenciennes.

Bron: The ETYFish Project

Natuurlijke leefomgeving

De soort leeft in snelstromende, koele en zeer zuurstofrijke bergbeken met stenen die bedekt zijn met algen.

Waterwaarden in de natuur: zacht, zeer hoog zuurstofgehalte.

Waterwaarden in het aquarium

  • Krachtige stroming en veel zuurstof zijn essentieel

Aquarium en inrichting

Vanaf 80 cm, bij voorkeur een speciaal ingericht ‘stromingsaquarium’ met stromingspompen.

Biotoop nabootsen: ronde rivierstenen en keien, grind en zand, fel licht voor algengroei op de stenen en een of meer krachtige stromingspompen.

Voeding

In de natuur: aufwuchs: algen en micro-organismen van stenen.

In het aquarium: algengroei, aangevuld met algentabletten, spirulina-gel en fijn diepvriesvoer.

Voortplanting

In goed ingerichte stromingsaquaria wordt de soort regelmatig gekweekt; eitjes worden tussen het grind afgezet.

Tips uit de praktijk

Liefhebbers van rivierbiotopen vinden de vlinderbotia prachtig om te zien terwijl hij over stenen en ruiten glijdt. Een warme, stilstaande bak is echter funest; de koele, stromende omgeving is geen luxe maar een vereiste.

De eerste weken na aankoop zijn beslissend. Nieuwe vlinderbotia’s zijn vaak mager en schrikachtig en het duurt even voor ze het stromingsaquarium als hun eigen plek zien. Andere houders merken vaak dat ze na een paar dagen op de stenen gaan grazen en dan over de ruiten glijden, wat prachtig is om te zien. Een goed ingedraaid aquarium met veel aangroei is bijna een voorwaarde.

Eten is bij kieskeurige dieren het grootste punt. Ze willen graag zelf aangroei van stenen halen, dus laat wat algen staan in plaats van alles schoon te schrobben. Aanvullend werkt algenvoer, spirulinagel en fijn diepvriesvoer zoals cyclops of muggenlarven. Gooi het voer in de stroming zodat het bij hen terechtkomt.

Een typisch probleem is zuurstoftekort en te weinig stroming. Je ziet dat de vissen dan niet meer tegen de steen zitten maar losraken en in de bak rondlopen. Ook temperatuurstijgingen in de zomer zijn een risico. Wat je pas na maanden merkt, is dat er onderling wat rangorde is, en dat het verstandig is om een groep aan te houden. Kweken is in goed ingerichte stromingsaquaria mogelijk, waarbij de eitjes tussen het grind worden afgezet.

Eerlijk advies: neem ze alleen als je een echt stromingsaquarium hebt of wilt bouwen, en houd ze bij rustige buren. Voor een warm en rustig gezelschapsaquarium zijn ze niet geschikt.

Voordelen en nadelen

Voordelen

  • Uniek uiterlijk
  • Graast algen
  • Vreedzaam

Nadelen

  • Heeft koel, stromend, zuurstofrijk water nodig
  • Niet geschikt voor een warm gezelschapsaquarium

De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.