Keizersbotia (Leptobotia elongata)

De keizersbotia is de grootste botia en komt uit de Jangtse. Een zeldzame, prachtig getekende vis voor grote, koele stromingsaquaria.

Keizersbotia (Leptobotia elongata)
Foto: 黄花菜, via Wikimedia Commons (CC BY 3.0)

Over deze vis

De keizersbotia werd in 1870 beschreven door de Nederlandse ichtyoloog Pieter Bleeker, eerst als Botia elongata. Later verhuisde hij naar het geslacht Leptobotia: leptos betekent ‘dun’ of ‘slank’ en elongata ‘langgerekt’, allebei een verwijzing naar de gestrekte lichaamsbouw. In het Engels heet hij onder meer imperial flower loach of royal clown loach, en daar komt onze Nederlandse naam vandaan. Ondanks de bijnaam is hij geen nauwe verwant van de clownbotia.

Het is de grootste soort van de hele familie. In het wild worden exemplaren genoemd van ongeveer 50 cm en zo’n 3 kilo zwaar. Het lichaam is langgerekt en zijdelings afgeplat, met een sierlijke tekening van donkere banden en vlekken op een lichte ondergrond. Jonge vissen zijn de vissen die je af en toe in de handel ziet. Ze laten niet zien hoe groot en zwaar de soort uiteindelijk wordt.

Hij leeft in de bovenloop en middenloop van de Jangtse in China, in stromend water. Zijn dieet verandert met de grootte: jonge vissen pikken vooral kleine bodemdiertjes en insectenlarven, terwijl grotere exemplaren op vis en garnalen overschakelen. Dat roofzuchtige karakter is een belangrijke reden om hem nooit bij kleine vissen te zetten. Voor de voortplanting trekt hij in het voorjaar stroomopwaarts. Dammen in de Jangtse snijden die trekroute af, en dat is een van de redenen dat de soort zeldzaam is geworden.

De IUCN beschouwt de keizersbotia als kwetsbaar. Naast dammen spelen overbevissing, verlies van leefgebied en vervuiling een rol. In China wordt sinds 2010 gewerkt aan kweek en uitzetprogramma’s om de populatie te ondersteunen. Dat maakt van de soort een vis die in de hobby eigenlijk nauwelijks thuishoort: hij is schaars, duur en heeft zoveel ruimte en koel, stromend water nodig dat vooral publieksaquaria hem goed kunnen houden. Wie hem toch overweegt, doet er verstandig aan eerst na te gaan waar de vis vandaan komt.

In het kort

Wetenschappelijke naamLeptobotia elongata
FamilieBotiidae
HerkomstChina (bovenloop Jangtse)
VindplaatsAzië – China – Bovenloop van de Jangtse
Maximale grootte30–50 cm
Minimale aquariumgrootte600 liter (200 cm)
Temperatuur16 – 24 °C
pH6,5 – 7,5
Hardheid (GH)5 – 15
GroepsgrootteKleine groep
GedragActief, roofzuchtig naar kleine vissen
MoeilijkheidAlleen voor specialisten
Levensduur15+ jaar
KarakterRoofvis (eet kleine vissen)
Eet kleine vissenJa
VinnenbijterNee
Veilig met garnalen en slakkenNee
Kwetsbaar voor vinnenbijtersNee
Geschikt voor gezelschapsaquariumNee
Minimale groepsgrootteKleine groep

Welke vissen passen bij de Keizersbotia?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.

Wat betekent de naam?

Leptobotia komt van het Griekse leptos (‘dun’), naar het langgerekte, platte lichaam van deze soort: een ‘dunne Botia‘. Het geslacht werd in 1870 beschreven door Bleeker.

elongata is Latijn voor ‘verlengd’. De soort is volgens de beschrijver ‘goed herkenbaar aan het buitengewoon langgerekte lichaam’.

De soort werd in 1870 beschreven door Bleeker.

Bron: The ETYFish Project

Natuurlijke leefomgeving

Snel stromende delen van grote rivieren met stenige bodem. De soort is in het wild bedreigd door dammen.

Waterwaarden in de natuur: koel, neutraal, zuurstofrijk water.

Waterwaarden in het aquarium

  • Zeer sterke filtering en stroming

Aquarium en inrichting

Een lange bak met stenen, grote holen en veel open zwemruimte.

Biotoop nabootsen: rivierkeien, grind, sterke stroming en helder licht.

Voeding

In de natuur: kleine vissen, kreeftachtigen en insectenlarven.

In het aquarium: garnalen, mosselvlees, vis en grote zinkende korrels.

Voortplanting

In het aquarium niet bekend.

Tips uit de praktijk

Zelden verkrijgbaar en kostbaar; alleen iets voor ervaren houders met zeer grote aquaria.

Deze vis is zeldzaam in de hobby. Wat houders en de literatuur vooral meegeven, is een waarschuwing: de meeste mensen onderschatten wat ‘een grote botia’ in dit geval betekent. Een jong dier van een paar centimeter past nog in een gewoon aquarium, maar groeit op tot een vis waarvoor je een bak van de afmetingen van een meubelstuk nodig hebt.

Houders die het willen proberen, merken vaak dat het koele water en de sterke stroming hoge eisen stellen aan de techniek. Een groot aquarium op tropische temperatuur is nog te doen, maar een bak die in de zomer koel moet blijven, vergt meestal een koeler. Daarbij komt dat de vis in het begin vaak schuw is en pas gaat eten als hij zich veilig voelt, met voer als garnalen en stukjes mosselvlees als makkelijkste ingang.

Combinaties zijn beperkt. Alles wat in zijn bek past, loopt risico, en ook grotere bodemvissen kunnen het zwaar krijgen. Kies dus alleen forse, snelle vissen die zich in de bovenste lagen ophouden. Kweekervaringen uit de hobby zijn, voor zover bekend, er niet.

Eindadvies: voor vrijwel iedere aquariaan is dit geen vis om te houden. Hij is prachtig om te zien in een goed publieksaquarium of op foto’s, maar hij past niet in een doorsnee huiskamer. Wie toch iets van de koudwatersfeer van de Jangtse wil, kan beter kijken naar een kleinere koudwater-modderkruiper die legaal en betaalbaar te krijgen is.

Voordelen en nadelen

Voordelen

  • Uitzonderlijk mooie tekening
  • Heeft geen tropische temperatuur nodig

Nadelen

  • Wordt zeer groot
  • Eet kleine vissen
  • Bedreigd en zeldzaam

Veelgestelde vragen over de keizersbotia

Hoe groot wordt de keizersbotia?

De keizersbotia (Leptobotia elongata) wordt 30 tot 50 cm lang en is daarmee de grootste botia.

Hoe oud wordt de keizersbotia?

Hij kan 15 jaar of ouder worden.

Met hoeveel keizersbotia’s houd je ze samen?

Hou ze in een kleine groep. Het zijn actieve vissen die veel ruimte nodig hebben.

Hoe groot moet het aquarium zijn voor een keizersbotia?

Reken op minimaal 600 liter met een lengte van 200 cm. Hij houdt van een koel aquarium met stroming.

Is de keizersbotia geschikt voor beginners?

Nee, hij is alleen voor specialisten. Het is een zeldzame, grote vis die roofzuchtig is naar kleine vissen.

Met welke vissen kun je de keizersbotia combineren?

Kies grotere, robuuste vissen, want kleine vissen worden opgegeten. Andere grote botia’s zoals Morlets botia en de Birmese botia zijn mogelijke gezelschapsvissen, mits het water niet te koel voor hen is.

Welke planten passen bij de keizersbotia?

Planten die tegen koeler water kunnen, zoals Bronmos en Grof hoornblad, passen bij deze vis.

Geschreven door Alessandro, al meer dan tien jaar aquariumhouder en liefhebber van biotoopaquaria. Deze pagina is samengesteld op basis van vakliteratuur en ervaringen van andere houders.

De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.