Madagaskar-regenboogvis (Bedotia madagascariensis)

De Madagaskar-regenboogvis is een slanke vis met een zwarte lengteband en vinnen met rode, zwarte en witte randen. Hij komt uit Madagaskar en is in het wild zeldzaam geworden.

Madagaskar-regenboogvis (Bedotia madagascariensis)
Foto: Loiselle P. V. & Rodriguez D., via Wikimedia Commons (CC BY 3.0)

Over deze vis

De Madagaskar-regenboogvis werd in 1903 door de Britse ichtyoloog Charles Tate Regan beschreven als Bedotia madagascariensis. De soortnaam betekent simpelweg ‘uit Madagaskar’. De geslachtsnaam eert Maurice Bedot, destijds directeur van het natuurhistorisch museum van Genève, waar het typemateriaal wordt bewaard. De vis behoort tot de familie Bedotiidae, een groep die alleen op Madagaskar voorkomt en verwant is aan de regenboogvissen van Australië en Nieuw-Guinea, ook al lijkt hij er op het eerste gezicht op. Binnen het geslacht Bedotia zijn meerdere soorten beschreven, en aquarianen verwarren vooral B. madagascariensis regelmatig met B. geayi. Dieren die als ‘Madagaskar-regenboogvis’ worden verkocht zijn daardoor niet altijd de soort waarvoor ze worden uitgegeven.

Het lichaam is slank en langgerekt, met een tamelijk spitse kop en een doorlopende donkere lengteband die vanaf de kop tot aan de staart loopt. De basiskleur is zilverachtig tot olijfgroen. Bij mannetjes zijn de vinnen felgekleurd, met zwarte, rode en witte randen, en ze bouwen dit prachtige vinkleed tijdens het baltsen verder op. Vrouwtjes zijn opvallend minder gekleurd, en jonge dieren zijn bleek. De kleuren worden pas na enige tijd en in een rustige, goed verlichte groep echt mooi.

In het wild komt de soort voor in rivieren en beken aan de oostkant van Madagaskar, in helder, zuurstofrijk water in en rond het regenwoud. Daar eet hij vooral kleine ongewervelde dieren en insecten. Het regenwoud van Madagaskar is sterk aangetast door ontbossing, en dat werkt door in de rivieren. Op de rode lijst van de IUCN staat de soort als bedreigd. Naast het verlies van leefgebied vormen uitgezette uitheemse vissen een probleem, want die verdringen de oorspronkelijke bewoners.

Voor de hobby is de vis interessant omdat hij zich in het aquarium goed laat kweken. Er zijn kweeklijnen bij liefhebbers en verenigingen, waardoor de aquariumpopulatie een soort reservepopulatie vormt. Wie dieren aanschaft, doet er goed aan uit te zoeken van welke soort en herkomst ze precies zijn, en zuivere lijnen niet te vermengen. Zoals bij veel Madagaskarvissen is er buiten de aquariumwereld weinig over het leven in het wild gepubliceerd.

In het kort

Wetenschappelijke naamBedotia madagascariensis (en verwante Bedotia-soorten)
FamilieBedotiidae
HerkomstOost-Madagaskar
VindplaatsAfrika – Madagaskar – Rivieren aan de oostkust
Maximale grootte8 – 10 cm
Minimale aquariumgrootte100 – 120 cm / 150 – 250 liter
Temperatuur20 – 26 °C
pH6,5 – 8,0
Hardheid (GH)5 – 15 °dGH
GroepsgrootteMinimaal 6 – 8
GedragVreedzaam, actief
MoeilijkheidMakkelijk
Levensduur4 – 6 jaar
KarakterVreedzaam
Eet kleine vissenNee
VinnenbijterNee
Veilig met garnalen en slakkenJa
Kwetsbaar voor vinnenbijtersNee
Geschikt voor gezelschapsaquariumJa
Minimale groepsgrootte6 of meer

Welke vissen passen bij de Madagaskar-regenboogvis?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.

Wat betekent de naam?

Bedotia is vernoemd naar Maurice Bedot (1859–1927), directeur van het natuurhistorisch museum in Genève, waar het typemateriaal van deze soort wordt bewaard. Het geslacht werd in 1903 beschreven door Regan.

madagascariensis betekent ‘uit Madagaskar’, waar deze soort (en de hele familie) endemisch is.

De soort werd in 1903 beschreven door Regan.

Bron: The ETYFish Project

Natuurlijke leefomgeving

De soort leeft in heldere, koele beken en rivieren in het regenwoud van Oost-Madagaskar. Door ontbossing en uitgezette vissen zijn veel populaties bedreigd.

Waterwaarden in de natuur: zacht.

Waterwaarden in het aquarium

  • Zuurstofrijk water met stroming

Aquarium en inrichting

Vanaf 100 – 120 cm.

Biotoop nabootsen: zand, rivierkeien, wortelhout, randbeplanting en open zwemruimte met stroming.

Voeding

In de natuur: insecten, larven en kreeftachtigen.

In het aquarium: vlokken, korrels en diepvriesvoer.

Voortplanting

Eierlegger; eitjes worden over een langere periode tussen planten afgezet. Kweek lukt goed.

Tips uit de praktijk

Houders waarderen de soort als sterke, actieve scholenvis met mooie vinranden. Hij past goed in een iets koeler aquarium en draagt bij aan het behoud van een bedreigde soort.

Uit eigen ervaring en uit wat andere houders vertellen: de eerste weken zijn Madagaskar-regenboogvissen vaak wat schuw en kleurloos, zeker als ze net van een lange reis komen. Geef ze een groep van minimaal zes tot acht, ruim zwemruimte en zuurstofrijk water, dan komen de kleuren geleidelijk op. Bij te kleine groepen blijven ze schichtig en kleuren ze slecht uit.

Eten gaat meestal goed: vlokken, korrels en diepvriesvoer worden aangenomen. Wie wil dat ze goed uitkleuren, geeft regelmatig levend of diepvriesvoer zoals muggenlarven en daphnia. Ze zijn snel en gulzig aan de oppervlakte, dus houd ze niet met te trage medebewoners. De klassieke problemen zijn vervuild water en verwondingen door schrikreacties: springen tegen het deksel of een stoot tegen het glas geeft vaak schade. Een aquarium met deksel is dan ook een must.

Wat pas na maanden opvalt: de mannetjes houden onderling een rangorde aan en spreiden hun vinnen bij het baltsen, meestal in de ochtend. Een groep met meerdere mannetjes en wat meer vrouwtjes geeft het mooiste resultaat. Ze passen bij andere rustige vissen die tegen wat stroming kunnen; met bijters gaat het minder goed. Kweken kan met een kweekmop of fijnbladige planten, en de eitjes worden over een langere tijd afgezet. Omdat de soort in het wild bedreigd is, wordt het aangeraden om je dieren van een betrouwbare kweker te nemen en zuivere lijnen te behouden.

De Madagaskar-regenboogvis is een aanrader voor wie een rustig, ruim aquarium heeft en graag iets bijdraagt aan het behoud van een bijzondere vis. Voor wie een klein aquarium of een felgekleurde show verwacht, is hij minder geschikt.

Voordelen en nadelen

Voordelen

  • Sterk en vreedzaam
  • Geschikt voor koeler water
  • Bijdrage aan soortbehoud

Nadelen

  • Heeft zwemruimte nodig
  • Beperkt verkrijgbaar

De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.