De kakadu-dwergcichlide dankt zijn naam aan de hoge, gekartelde rugvin van de mannetjes. Kweekvormen zoals ‘Double Red’ en ‘Orange Flash’ zijn prachtig gekleurd. Het is een van de sterkste Apistogramma-soorten.


Meer eigen foto’s van Alessandro
Over deze vis
De kakadu-dwergcichlide werd in 1951 beschreven door de Nederlandse ichtyoloog Hoedeman. De soortnaam cacatuoides betekent ‘kakaduachtig’ en verwijst naar de hoge, gekartelde kuif van rugvinstralen bij het mannetje, die aan de kuif van een kaketoe doet denken. De geslachtsnaam Apistogramma verwijst naar de onvolledige zijlijn van deze vissen: ‘niet betrouwbare lijn’. Binnen het geslacht hoort de kakadu bij een groep verwante soorten met verlengde rugvinstralen, en ze wordt in de hobby vaak met verwanten verward. Dat komt mede doordat er zoveel kweekvormen bestaan.
Het mannetje is meteen te herkennen aan de verlengde, spitse rugvinstralen en de grote, vaak sierlijk gerande staartvin. De grondkleur is geelbruin tot olijfgroen met een donkere lengtestreep, en de vinnen hebben een blauwe of rode zoom. Vrouwtjes blijven veel kleiner en zijn onopvallend geel tot bruin, maar in de broedtijd kleuren ze felgeel met een zwart patroon, waarmee ze hun jongen bewaken. In het wild verschillen de kleuren van populatie tot populatie: er bestaan onder meer roodgekleurde vormen en dieren met een opvallend gele staart.
Kwekers hebben er veel kleurvormen van gemaakt. De bekendste zijn ‘Double Red’ en ‘Triple Red’, waarbij rood over het lichaam en de vinnen is uitgebreid, en ‘Orange Flash’, met een felle oranje vin. Ook zijn er albino en gevlekte vormen. Wie een kweekvorm koopt, moet er rekening mee houden dat kleur en gedrag soms afwijken van het wild.
In het wild komt de soort voor in het Amazonebekken in Peru, Brazilië en Colombia. Hij leeft in rustige beken en poelen met veel bladeren en takken, en komt daar in kleine groepjes voor. De soort is niet zo kieskeurig als veel verwanten, en ook in wat harder water kan hij het redelijk stellen. Het dieet bestaat uit kleine ongewervelden die hij tussen de bladeren vindt.
In de hobby geldt de kakadu al tientallen jaren als de klassieke instap voor wie Apistogramma’s wil houden. Hij is sterk, goedkoop en kweekt makkelijk, en vrijwel alle dieren in de winkel zijn nakweek. Voor veel liefhebbers is dat dan ook de soort waarmee de fascinatie voor dwergcichliden begint.
In het kort
| Wetenschappelijke naam | Apistogramma cacatuoides |
|---|---|
| Familie | Cichlidae |
| Herkomst | Peru en Colombia (Ucayali en Amazone) |
| Vindplaats | Zuid-Amerika – Peru, Colombia – Río Ucayali en Amazone |
| Maximale grootte | Mannetjes 8 – 9 cm, vrouwtjes 5 cm |
| Minimale aquariumgrootte | 60 – 80 cm / 60 – 100 liter |
| Temperatuur | 24 – 28 °C |
| pH | 5,5 – 7,5 |
| Hardheid (GH) | 2 – 15 °dGH |
| Groepsgrootte | 1 mannetje met 2 – 3 vrouwtjes |
| Gedrag | Territoriaal, vreedzaam naar scholenvissen |
| Moeilijkheid | Makkelijk tot gemiddeld |
| Levensduur | 4 – 5 jaar |
| Karakter | Vreedzaam, territoriaal |
| Eet kleine vissen | Nee |
| Vinnenbijter | Nee |
| Veilig met garnalen en slakken | Nee |
| Kwetsbaar voor vinnenbijters | Nee |
| Geschikt voor gezelschapsaquarium | Ja |
| Minimale groepsgrootte | Harem: 1 mannetje met meerdere vrouwtjes |
Welke vissen passen bij de Kakadu-dwergcichlide?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.
Wat betekent de naam?
Apistogramma komt van het Griekse apistos (‘wisselvallig’) en gramme (‘lijn’), vermoedelijk naar de onregelmatig ontwikkelde zijlijnen. Het geslacht werd in 1913 beschreven door Regan.
cacatuoides betekent ‘lijkend op een kaketoe’ (Cacatua). Dat is niet uitgelegd, maar slaat waarschijnlijk op de verlengde vliezen van de rugvin, die doen denken aan de kuif van een kaketoe.
De soort werd in 1951 beschreven door Hoedeman.
Bron: The ETYFish Project
Natuurlijke leefomgeving
Deze soort leeft in ondiepe, langzaam stromende beekjes en poelen met een dikke laag bladeren en takken op de bodem. Anders dan veel verwanten komt hij ook voor in helderder, iets harder water.
Waterwaarden in de natuur: zacht tot middelhard.
Aquarium en inrichting
Vanaf 60 cm voor een trio; elk vrouwtje wil een eigen holletje.
Biotoop nabootsen: fijn zand, veel bladeren, kokosnootschalen, kleine grotjes of halve bloempotten, kienhout en planten. Gedempt licht en drijfplanten.
Voeding
In de natuur: kleine insectenlarven, kreeftachtigen en wormpjes uit het bladpakket.
In het aquarium: kleine korrels, diepvries muggenlarven, artemia, cyclops en daphnia.
Voortplanting
Holenbroeder. Het vrouwtje legt 50 – 100 eitjes tegen het plafond van een holletje en verzorgt eieren en jongen, terwijl het mannetje het grotere territorium bewaakt. Het vrouwtje kleurt dan felgeel. Jongen worden weken begeleid.
Tips uit de praktijk
Liefhebbers vinden de kakadu een perfecte instapper in de wereld van de Apistogramma’s: sterk, kleurrijk en makkelijk te kweken. Het broedgedrag van een geel moederdier met een zwerm jongen is voor velen een hoogtepunt.
Veel houders merken dat een kakadu na aankoop snel went. Binnen een paar dagen neemt hij voer aan, en hij is een van de weinige Apistogramma’s die ook kleine korrels en vlokken accepteert. Toch krijgt hij de beste kleuren met diepvries- en levend voer. Voer daarom wat afwisselend en niet alleen droog.
Wat je pas na enkele weken ziet, is hoe uitgesproken het territoriale gedrag is. Het mannetje kiest een hoek, jaagt andere bodemvissen weg en toont zijn vinnen aan elk vrouwtje dat langskomt. Dat gaat zelden hard, maar in een kleine bak kunnen zwakkere soortgenoten onder druk komen. Houd daarom één mannetje met meerdere vrouwtjes, en geef elk vrouwtje een eigen holletje, bijvoorbeeld een kokosnootschaal of een halve bloempot.
Kweken gebeurt vaak zonder dat je erom vraagt. Het vrouwtje trekt zich terug in haar hol, kleurt geel en verdedigt haar territorium tegen alles wat te dichtbij komt, ook tegen het mannetje. Na een paar dagen zie je een zwerm jongen achter haar aan zwemmen. In een bak met veel andere vissen overleeft maar een deel, tenzij je ze apart zet.
Typische problemen ontstaan bij slecht water en bij te veel stress. Dan zie je verlies van kleur, witte stip of schimmel op de vinnen. Regelmatig verversen en rustige buren, zoals kleine scholenvissen die zich boven in de bak ophouden, voorkomen dat meestal. Garnalen en jonge visjes zijn niet veilig, dus houd daar rekening mee.
Eindadvies: als je één soort Apistogramma wilt proberen, is dit de meest geschikte. Hij is sterk, mooi en leuk om te kweken. Wie een bak zonder territoriale bodemvissen zoekt, kiest beter iets anders.
Voordelen en nadelen
Voordelen
- Sterk en tolerant
- Prachtige mannetjes
- Fascinerende broedzorg
- Makkelijk te kweken
Nadelen
- Territoriaal naar andere bodemvissen
- Kan garnalen en jongen van andere vissen eten
De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.
