Snoekkarpertandje (Belonesox belizanus)

Het snoekkarpertandje, ook wel pijlsnoek genoemd, is een levendbarende roofvis die op een mini-snoek lijkt. Hij is familie van de guppy, maar eet juist vissen van dat formaat.

Snoekkarpertandje (Belonesox belizanus)
Foto: Vassil, via Wikimedia Commons (CC0)

Over deze vis

Het snoekkarpertandje werd in 1860 beschreven door de Oostenrijkse vissenkundige Rudolf Kner. De soortnaam belizanus verwijst naar Belize, waar de soort werd aangetroffen. De geslachtsnaam Belonesox is opgebouwd uit twee Griekse woorden voor ‘naald’ en ‘snoek’. Een toepasselijke naam voor een vis die met zijn lange kop en tandenrijke bek inderdaad op een kleine snoek lijkt. Het geslacht heeft maar één soort en staat binnen de familie Poeciliidae, de levendbarende tandkarpers waartoe ook de guppy, platy en zwaarddrager behoren. Onder die verwanten is hij de roofvis: een gespecialiseerde jager, terwijl de meeste familieleden vreedzame algen- en insecteneters zijn.

Zijn lichaam is langgerekt met een vlakke rug en een onderkaak die langer is dan de bovenkaak en opwaarts gericht staat. De kleur is olijfbruin met een lichte groene glans en kleine zwarte vlekken op de flanken, met een donkere vlek aan de basis van de staartvin en een lichtere buik. Wat de vis zo effectief maakt, is de opvallend beweeglijke bovenkaak: daarmee kan hij prooien nemen die voor zijn formaat verrassend groot zijn. Zoals bij veel levendbarenden zijn de vrouwtjes groter dan de mannetjes, die aan hun omgevormde aarsvin te herkennen zijn.

In het wild leeft de soort in een gebied dat loopt van Zuid-Mexico tot in Midden-Amerika, in zoet en licht brak water met veel oevervegetatie. Hij ligt stil langs de rand van begroeiing, bijna als een drijvend takje, en schiet dan uit naar een prooi. Buiten zijn eigen gebied is hij uitgezet, bijvoorbeeld in Florida.

In de hobby geldt het snoekkarpertandje als een bijzondere, maar niet makkelijke bewoner, zeker voor een levendbarende tandkarper. De bekendste moeilijkheid is het voer: veel dieren eisen in het begin levend voer en moeten moeizaam worden omgeschakeld. Kweek is wel goed mogelijk, maar de jongen worden door de ouders en elkaar opgegeten als ze niet worden gescheiden.

In het kort

Wetenschappelijke naamBelonesox belizanus
FamiliePoeciliidae
HerkomstZuid-Mexico tot Costa Rica
VindplaatsMidden-Amerika – Mexico, Guatemala, Belize, Honduras, Nicaragua, Costa Rica – Kustlagunes en rivieren
Maximale grootteVrouwtjes 18 – 20 cm, mannetjes 10 cm
Minimale aquariumgrootte100 – 120 cm / 150 – 250 liter
Temperatuur24 – 30 °C
pH7,0 – 8,5
Hardheid (GH)10 – 25 °dGH
GroepsgrootteAlleen of paar; onderling kannibalistisch
GedragRoofvis
MoeilijkheidGemiddeld
Levensduur3 – 5 jaar
KarakterRoofvis (eet kleine vissen)
Eet kleine vissenJa
VinnenbijterNee
Veilig met garnalen en slakkenNee
Kwetsbaar voor vinnenbijtersNee
Geschikt voor gezelschapsaquariumNee
Minimale groepsgrootteAlleen of als paar

Welke vissen passen bij het Snoekkarpertandje?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.

Wat betekent de naam?

Belonesox betekent dat de vis lijkt op zowel de geep (Belone) als de snoek (Esox). Het geslacht werd in 1860 beschreven door Kner.

belizanus betekent ‘uit Belize’, waar de vis voor de beschrijving werd gevangen.

De soort werd in 1860 beschreven door Kner.

Bron: The ETYFish Project

Natuurlijke leefomgeving

De soort leeft in moerassen, sloten en lagunes met veel vegetatie, in zoet tot licht brak water.

Waterwaarden in de natuur: hard.

Aquarium en inrichting

Soortaquarium vanaf 100 – 120 cm.

Biotoop nabootsen: dichte beplanting, drijfplanten en takken waartussen hij op de loer ligt.

Voeding

In de natuur: kleine vissen en insecten.

In het aquarium: in het begin vaak levend voer; veel exemplaren wennen aan diepvries (grote muggenlarven, mysis, stukjes vis).

Voortplanting

Levendbarend; na 5 – 7 weken worden 20 – 100 jongen geboren die direct groot genoeg zijn om kleine muggenlarven te eten. Ouders eten jongen, en jongen eten elkaar.

Tips uit de praktijk

Houders vinden de pijlsnoek een bijzondere combinatie van ‘levendbarende tandkarper’ en roofvis. De voornaamste uitdaging: omschakelen naar niet-levend voer en voorkomen dat ze elkaar opeten.

Het snoekkarpertandje is een vis die je vooral voer en ruimte moet gunnen. De eerste weken na aankoop zijn vaak spannend, omdat nieuwe dieren nog schuw zijn en soms weigeren te eten. Houders merken dat een vis die net in de bak staat weinig wil, en dat een paar levende prooien in het begin, zoals kleine garnalen of levendbarenden uit eigen kweek, de drempel kunnen verlagen.

Het omschakelen naar ander voer is het grote thema. Een truc die andere houders noemen, is diepvriesvoer langzaam met een pincet voor de kop te bewegen, tot hij er naar uitschiet. Veel dieren gaan uiteindelijk over op diepvries muggenlarven, mysis en stukjes vis; sommige blijven levend voer prefereren. Wees voorzichtig met levende voedervissen: ze kunnen ziektes meebrengen. Let ook op een smal, ingevallen lijf, dat wijst op te weinig voer.

Gedrag dat je pas na maanden ziet: ook de mannetjes en vrouwtjes onderling zijn geen vrienden. Een paar kan goed gaan in een groot, dicht beplant aquarium met veel schuilplekken, maar soms eet het grotere vrouwtje het mannetje of de jongen op. Wie jongen wil houden, moet het drachtige vrouwtje afzonderen of veel drijfplanten geven. Combineren met andere vissen is bijna altijd een fout: alles wat in zijn bek past, verdwijnt, ook vissen die eerst groot leken.

Het snoekkarpertandje is geschikt voor wie een bijzondere roofvis zoekt die niet enorm groot wordt en graag vissen fokt voor voer. Niet geschikt voor wie liever droogvoer geeft of een gezelschapsbak wil. Eerlijk advies: neem hem alleen in een soortaquarium en denk vooraf na over waar je het voer vandaan haalt.

Voordelen en nadelen

Voordelen

  • Bijzondere roofvis van beperkt formaat
  • Levendbarend

Nadelen

  • Eet kleine vissen en elkaar
  • Voorkeur voor levend voer

De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.