De Salvini-cichlide is een felgekleurde, middelgrote cichlide uit Midden-Amerika met een gele basiskleur, een donkere lengtestreep en een fel temperament. Een stoere vis voor wie een ruim aquarium met stenen, hout en stroming heeft en niet schrikt van een cichlide met karakter.

Eigen foto van Alessandro
Over deze vis
De Salvini-cichlide werd in 1862 beschreven door Albert Günther van het British Museum als Heros salvini. De soortnaam verwijst naar de Britse natuuronderzoeker Osbert Salvin, die in die tijd in Guatemala verzamelde. Later is de soort lang ingedeeld geweest bij het verzamelgeslacht Cichlasoma, en onder de naam Cichlasoma salvini is hij in de hobby bekend geworden. Ook de namen Heros triagramma en Cichlasoma tenue blijken over dezelfde soort te gaan.
In 2015 kreeg de soort een eigen geslacht: Trichromis, waarin hij de enige soort is. Uit genetisch onderzoek blijkt dat zijn naaste verwanten de vuurkeelcichlide en de andere Thorichthys-soorten zijn. Dat zie je ook een beetje terug in het gedrag: net als die verwanten zoekt hij veel voedsel op en net boven de bodem, en is hij flink territoriaal.
Het lichaam is langgerekt en vrij slank voor een cichlide. De basiskleur is geel, met een donkere lengtestreep en een rij donkere vlekken over de flank. In het Engels heet hij daarom ook wel yellow belly cichlid. In goede conditie en zeker in de broedtijd worden de kleuren veel feller. Bij mannetjes lopen de rug- en aarsvin uit in een duidelijke punt en zijn de kleuren meestal het sterkst. Vrouwtjes blijven kleiner, hebben een donkere vlek midden in de rugvin en een donkere vlek onder op het kieuwdeksel, en krijgen in de broedtijd een opvallend rode buik.
De soort staat op de Rode Lijst van de IUCN als niet bedreigd. In het zuiden van Florida leeft een verwilderde populatie in kanalen en sloten, die vermoedelijk is ontstaan door vissen die uit een aquarium zijn losgelaten. Dat laat zien hoe taai deze cichlide is, maar ook waarom je aquariumvissen nooit in de natuur mag uitzetten.
In het kort
| Wetenschappelijke naam | Trichromis salvini |
|---|---|
| Familie | Cichlidae |
| Herkomst | Atlantische kant van Midden-Amerika, van de Río Papaloapan in het zuiden van Mexico via Guatemala tot Belize |
| Vindplaats | Midden-Amerika – Mexico, Guatemala, Belize – Rivieren aan de Atlantische kant, van de Río Papaloapan tot Guatemala |
| Maximale grootte | 22 cm (in het aquarium meestal rond 15 cm), vrouwtje kleiner |
| Minimale aquariumgrootte | 120 cm / 240 liter |
| Temperatuur | 22 – 27 °C |
| pH | 7,0 – 8,0 |
| Hardheid (GH) | 5 – 20 °dGH |
| Groepsgrootte | Als paar |
| Gedrag | Territoriaal en fel, vooral in de broedtijd |
| Moeilijkheid | Gemiddeld |
| Levensduur | Meerdere jaren (geen betrouwbare gegevens bekend) |
| Karakter | Semi-agressief |
| Eet kleine vissen | Ja |
| Vinnenbijter | Nee |
| Veilig met garnalen en slakken | Nee |
| Kwetsbaar voor vinnenbijters | Nee |
| Geschikt voor gezelschapsaquarium | Nee |
| Minimale groepsgrootte | Paar |
Welke vissen passen bij de Salvini-cichlide?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.
Wat betekent de naam?
Trichromis komt van het Griekse tri (‘drie’), naar de drie felle kleuren die dit geslacht kenmerken (rood, geel en blauw), en chromis, een oude Griekse vissennaam die later voor cichliden werd gebruikt. Het geslacht werd in 2015 beschreven door McMahan en Chakrabarty.
salvini is een eerbetoon aan de Engelse herpetoloog en ornitholoog Osbert Salvin (1835–1898), die het typemateriaal samen met Frederick DuCane Godman verzamelde.
De soort werd in 1862 beschreven door Günther.
Bron: The ETYFish Project
Natuurlijke leefomgeving
De Salvini-cichlide leeft aan de Atlantische kant van Midden-Amerika. Het verspreidingsgebied loopt van het stroomgebied van de Río Papaloapan in het zuiden van Mexico tot in Guatemala en Belize. Hij komt vooral voor in de benedenloop en middenloop van rivieren, en ook in kustrivieren en lagunes op lage hoogte.
Opvallend is dat hij de voorkeur geeft aan matig tot snel stromend water. Daar zoekt hij tussen stenen, hout en op de bodem naar voedsel. Het water is warm, neutraal tot licht basisch en middelhard. Onderzoek naar zijn voedsel in de natuur laat zien dat hij een echte alleseter is: garnaaltjes en andere kleine ongewervelden, afval van de bodem en plantaardig materiaal, aangevuld met kleine visjes.
Waterwaarden in het aquarium
De Salvini-cichlide is niet kritisch over het water, zolang het niet zacht en zuur is. Neutraal tot licht basisch, middelhard water past goed, en het meeste Nederlandse kraanwater voldoet zonder aanpassingen. Belangrijker dan precieze waarden is schoon, zuurstofrijk water, want als stromingsliefhebber voelt hij zich het best bij een goede doorstroming.
- Een krachtig filter met merkbare stroming
- Wekelijks 30 tot 50% verversen
- Temperatuur tussen 22 en 27 °C
Aquarium en inrichting
Voor een paar is een aquarium van minimaal 120 cm lang en zo’n 240 liter verstandig, zeker als er medebewoners bij komen. Een paar claimt in de broedtijd een flink stuk bodem, en hoe meer ruimte er is, hoe minder de andere vissen daar last van hebben.
Gebruik een bodem van zand of fijn grind en bouw met stenen en wortelhout een aantal holen en zichtlijnen die het aquarium in stukken verdelen. Laat daarnaast open zwemruimte vrij. Planten worden niet echt gegeten, maar wel eens omgewoeld; stevige soorten op hout of steen, zoals javavaren en anubias, houden het het best.
Biotoop nabootsen: zand, ronde rivierstenen en wat wortelhout, helder water met stroming van het filter en een paar stevige planten, zoals een rivier in het laagland van Midden-Amerika.
Gedrag en gezelschap
Laat je niet misleiden door het middelgrote formaat: de Salvini-cichlide staat bekend als fel. Tegenover andere vissen kan hij behoorlijk agressief zijn, en ook soortgenoten worden niet gespaard. Vooral een broedend paar verdedigt zijn stuk aquarium zonder pardon. Buiten de broedtijd is hij goed te combineren met stevige vissen die zich niet laten wegjagen.
Geschikte medebewoners zijn andere Midden-Amerikaanse cichliden van vergelijkbaar formaat en temperament, grotere zalmen en stevige meervallen zoals harnasmeervallen. Kleine vissen, garnalen en slakken zijn geen goede keuze: wat in de bek past, wordt gegeten. Zeer rustige of trage soorten worden te veel opgejaagd.
Voeding
In de natuur: garnaaltjes en andere kleine ongewervelden, bodemafval, plantaardig materiaal en kleine visjes.
In het aquarium: een alleseter die gretig eet. Geef een basis van goede cichlidenkorrels, aangevuld met diepvriesvoer zoals mysis, artemia en muggenlarven, en af en toe plantaardig voer zoals spirulinavoer. Voer liever twee of drie kleine porties per dag dan één grote, om het water schoon te houden.
Voortplanting
De Salvini-cichlide is een openbroeder die zijn eitjes op een schoongemaakte steen of in een beschut hoekje afzet. Meestal neemt het vrouwtje het initiatief. Een legsel bestaat uit ongeveer 500 tot 600 eitjes. Beide ouders worden in de broedtijd veel feller van kleur en verdedigen het nest, waarbij het vrouwtje het grootste deel van de zorg voor de jongen op zich neemt.
De jongen zijn na het vrijzwemmen groot genoeg voor pas uitgekomen artemia en fijn opfokvoer. Houd er rekening mee dat het paar in deze periode extra fel is naar alle andere bewoners van het aquarium.
Tips uit de praktijk
Houders van Midden-Amerikaanse cichliden zijn het er vaak over eens: de Salvini-cichlide is een van de mooiste soorten van zijn formaat, maar het karakter wordt vaak onderschat. In de winkel zie je kleine, nog wat vale jonge vissen die rustig lijken. Eenmaal volwassen en in een paar laten ze zien hoe fel ze hun stuk aquarium kunnen verdedigen.
Een veelgehoorde valkuil is een te klein aquarium. In een bak waar andere vissen niet uit het zicht kunnen, wordt de agressie van een broedend paar al snel een probleem. Houders die succes hebben, werken met een ruim aquarium, veel stenen en hout die zichtlijnen breken, en medebewoners die stevig genoeg zijn om terug te duwen.
Ook het vormen van een paar vraagt aandacht. Wie een groepje jonge vissen samen laat opgroeien, ziet vaak vanzelf een paar ontstaan. Daarna is het verstandig de overige soortgenoten een ander onderkomen te geven. Een losse man en vrouw bij elkaar zetten gaat lang niet altijd goed; houd er dan goed toezicht op en zorg voor een plek waar een van beide kan schuilen.
Wat houders vaak noemen, is de kleur. Een Salvini-cichlide in goede conditie, in een bak met een donkere achtergrond en een donkere bodem, laat veel sterkere kleuren zien dan in een kale, lichte bak. Ook gevarieerd voer en schoon water helpen zichtbaar. Gestreste vissen worden juist vaal en laten de donkere vlekken duidelijker zien.
Vanwege de stroming in hun natuurlijke leefgebied waarderen ze een krachtig filter. In stilstaand, warm water met weinig zuurstof zie je ze minder actief worden. Zorg dus voor een flinke doorstroming en een goede oppervlaktebeweging.
Kweek lukt in het aquarium regelmatig, en een paar kan meerdere keren per jaar eitjes leggen. Bedenk vooraf wat je met de jongen doet: een legsel van honderden visjes is snel te veel voor één aquarium, en losgelaten vissen in de natuur zijn nooit een oplossing.
Advies: kies de Salvini-cichlide alleen als je ruimte hebt voor een aquarium van minimaal 120 cm, combineer hem met stevige vissen van vergelijkbaar formaat en temperament, en geef een paar genoeg stenen en hout om een eigen plek te veroveren. Dan heb je een van de kleurrijkste en levendigste cichliden uit Midden-Amerika in huis.
Voordelen en nadelen
Voordelen
- Felle gele kleuren, vooral in de broedtijd
- Blijft kleiner dan veel andere Midden-Amerikaanse cichliden
- Niet kritisch over waterwaarden
Nadelen
- Fel en territoriaal, zeker als broedend paar
- Niet geschikt met kleine vissen, garnalen of slakken
- Heeft een ruim aquarium met stevige medebewoners nodig
Lees ook: water verversen in je aquarium.
Veelgestelde vragen over de Salvini-cichlide
Hoe groot wordt de Salvini-cichlide?
De Salvini-cichlide (Trichromis salvini) kan tot 22 cm worden, maar blijft in het aquarium meestal rond 15 cm. Vrouwtjes blijven kleiner dan mannetjes.
Is de Salvini-cichlide agressief?
Ja, hij staat bekend als fel en territoriaal, vooral als broedend paar. Met stevige medebewoners van vergelijkbaar formaat en genoeg ruimte is hij goed te houden.
Hoe groot moet het aquarium zijn?
Minimaal 120 cm en zo’n 240 liter voor een paar. Met medebewoners is een groter aquarium beter.
Hoe zie je het verschil tussen mannetje en vrouwtje?
Mannetjes worden groter en hebben puntiger rug- en aarsvinnen. Vrouwtjes hebben een donkere vlek midden in de rugvin en onder op het kieuwdeksel, en een rode buik in de broedtijd.
Met welke vissen kun je de Salvini-cichlide combineren?
Met andere Midden-Amerikaanse cichliden van vergelijkbaar formaat en temperament, grotere zalmen en stevige meervallen. Kleine vissen, garnalen en slakken passen niet.
De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.
