Rode zebra (Maylandia estherae)

De rode zebra is een mbuna met een opvallend geslachtsverschil: mannetjes zijn meestal lichtblauw, vrouwtjes oranje-rood. Een sterke en populaire soort voor het Malawi-aquarium.

Rode zebra (Maylandia estherae) coral red
Eigen foto van Alessandro

Meer eigen foto’s van Alessandro (scroll opzij voor meer)

Over deze vis

De rode zebra werd in 1995 door Ad Konings beschreven als Metriaclima estherae, en de soortnaam eert een vrouw met de naam Esther. Het geslacht Maylandia werd in 1984 opgesteld en is vernoemd naar Hans Mayland. Er is jarenlang gediscussieerd over de vraag of Maylandia en Metriaclima dezelfde groep zijn, en in de handel kom je beide geslachtsnamen tegen, naast de oude aanduiding Pseudotropheus. De vis hoort tot de zogeheten zebra-groep, een verzameling mbuna’s die sterk op elkaar lijken en zich in aquaria makkelijk laten kruisen.

Het bijzondere aan deze soort is hoe opvallend de kleur van de vrouwtjes afwijkt van die van de mannetjes. Mannetjes zijn lichtblauw met donkere dwarsbanden, vrouwtjes oranje tot roodachtig, soms met donkere vlekken. Ook mannetjes met een oranje of rode tint komen voor, en in de handel zijn door selectie verschillende kweekvormen ontstaan, bijvoorbeeld met een gevlekte of juist felrode tekening. Hoe sterk de kleur in de handel afwijkt van wilde dieren, is dus afhankelijk van de kweeklijn.

In het wild leeft de soort aan de oostkust van het Malawimeer, in Mozambique, waar ze tussen de rotsen en op de overgang naar zand op enkele meters diepte zwemmen. Ze eten algen en de kleine diertjes die daar tussen zitten, en zoeken ook zoöplankton op. Het zijn territoriale rotsbewoners: mannetjes verdedigen een stuk rots en trekken daar vrouwtjes naartoe voor de paring, waarna het vrouwtje de eieren in de bek neemt.

De rode zebra is in de handel al lange tijd een van de meest verkochte mbuna’s, mede omdat hij sterk is en makkelijk kweekt. Bijna alles wat verkocht wordt, is kweek, en daardoor is de kwaliteit zeer wisselend. Door kruising met verwante zebra-soorten zijn er veel onzuivere dieren, die vaak met vage namen worden verkocht. Wie een zuivere groep wil, vraagt naar de herkomst van de ouderdieren.

Wetenschappelijke naamMaylandia estherae (syn. Metriaclima / Pseudotropheus estherae)
FamilieCichlidae
HerkomstMalawimeer, oostkust (Mozambique)
VindplaatsAfrika – Mozambique – Malawimeer
Maximale grootte10 – 12 cm
Minimale aquariumgrootte120 cm / 250 liter
Temperatuur24 – 27 °C
pH7,5 – 8,5
Hardheid (GH)8 – 20 °dGH
Groepsgrootte1 mannetje op 3 – 4 vrouwtjes
GedragTerritoriaal, matig agressief
MoeilijkheidMakkelijk tot gemiddeld
Levensduur8 – 10 jaar
KarakterSemi-agressief
Eet kleine vissenNee
VinnenbijterNee
Veilig met garnalen en slakkenNee
Kwetsbaar voor vinnenbijtersNee
Geschikt voor gezelschapsaquariumNee
Minimale groepsgrootteHarem: 1 mannetje met meerdere vrouwtjes

Welke vissen passen bij de Rode zebra?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.

Wat betekent de naam?

Maylandia is een eerbetoon aan de cichlidenliefhebber en aquariumauteur Hans-Joachim Mayland (ca. 1928–2004). Veel auteurs gebruiken in plaats daarvan de naam Metriaclima. Het geslacht werd in 1984 beschreven door Meyer en Förster.

estherae is een eerbetoon aan Esther Grant, vrouw van cichlidenexporteur Stuart M. Grant, die een grote rol speelde bij het opnieuw openstellen van de Mozambikaanse wateren voor het vangen van siervissen.

De soort werd in 1995 beschreven door Konings.

Bron: The ETYFish Project

Natuurlijke leefomgeving

De rode zebra leeft in de overgangszone van rotsen en zand aan de Mozambikaanse kust van het Malawimeer, op enkele meters diepte.

Waterwaarden in de natuur: hard en basisch water.

Aquarium en inrichting

Vanaf 120 cm, met veel rotsen en een krachtig filter.

Biotoop nabootsen: zandbodem (eventueel koraalzand), rotspartijen met grotten en spleten, en open zwemruimte.

Voeding

In de natuur: algen en aufwuchs van rotsen, plankton en kleine ongewervelden.

In het aquarium: plantaardig cichlidenvoer (spirulina), aangevuld met wat mysis en artemia.

Voortplanting

Muilbroeder; het vrouwtje draagt 20 – 40 eitjes ongeveer 3 weken. Makkelijk te kweken; kruist wel met verwante Maylandia-soorten.

Tips uit de praktijk

Houders vinden het kleurverschil tussen de oranje vrouwtjes en blauwe mannetjes erg leuk. Het is een sterke soort, maar mannetjes worden met de leeftijd territorialer. Voldoende vrouwtjes en rotsen houden de rust.

De eerste weken na aankoop zijn de dieren vaak druk en nieuwsgierig. De vrouwtjes zijn meteen fel oranje, de jonge mannetjes zijn nog wat bleek en herkenbaar aan hun blauwe tint. Andere houders merken vaak dat het gedrag pas verandert zodra één mannetje dominant wordt. Dan begint het gejaag en het claimen van een rots. In een aquarium met genoeg vrouwtjes en schuilplaatsen valt dat mee, maar in een kleine bak wordt een vrouwtje snel vermoeid.

Eten is vrijwel nooit een probleem. Ze pakken plantaardig cichlidenvoer met spirulina en accepteren af en toe een beetje mysis. Het is verleidelijk om vaker vlees te geven omdat ze zo gulzig zijn, maar dat geeft bij mbuna snel darmproblemen. Ook zie je verwondingen aan de vinnen bij ondergeschikte vissen, vooral bij het dominante mannetje in een te kleine groep. Een vastendag per week helpt, en vergroot je de groep, dan verdeelt de agressie zich beter.

Wat je na maanden merkt, is dat de rode zebra zich goed laat combineren met andere mbuna van gelijke grootte en formaat. Twee soorten die veel op elkaar lijken, zoals andere zebra’s, kun je niet in dezelfde bak zetten, want ze kruisen. Kies dus kleuren die duidelijk verschillen. Kweken gaat vanzelf: vrouwtjes dragen de eieren in de bek en na drie weken zie je de jongen. Bij te weinig schuilplaatsen worden ze snel opgegeten.

Onderhoud is eenvoudig: veel verversen, sterke filtering en stabiele waarden. Voor wie een kleurrijk, sterk Malawi-aquarium wil beginnen, is de rode zebra een goede keus. Eerlijk advies: neem alleen genoeg vrouwtjes, kies een groot aquarium en meng geen verwante soorten. Voor een rustig gezelschapsaquarium is hij niet geschikt.

Voordelen en nadelen

Voordelen

  • Kleurrijke vrouwtjes
  • Sterk en makkelijk te kweken

Nadelen

  • Territoriale mannetjes
  • Kruist met verwante soorten
  • Heeft hard water nodig

De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.