Naaldmeerval (Farlowella vittata)

Farlowella vittata (naaldmeerval), ook wel ‘twig catfish’ genoemd, is een extreem dunne harnasmeerval die op een takje lijkt. Hij graast rustig algen van hout en planten en is perfect gecamoufleerd.

Naaldmeerval (Farlowella vittata)
Foto: CONTERALLY, via Wikimedia Commons (CC BY 3.0)

Over deze vis

Farlowella vittata, Farlowella vittata, werd in 1942 door Myers beschreven. De geslachtsnaam eert William Gilson Farlow, een Amerikaanse arts en plantkundige aan Harvard die zich op algen specialiseerde, terwijl vittata ‘gebandeerd’ betekent, een verwijzing naar de donkere lengtestreep op het lichaam. Het geslacht Farlowella telt inmiddels tientallen soorten die erg op elkaar lijken, en in de handel worden ze allemaal onder hetzelfde label ’twig catfish’ verkocht. Wat in de winkel als Farlowella vittata ligt, is daarom niet altijd Farlowella vittata.

De vis is een lid van de harnasmeervallen (Loricariidae). Het lichaam is extreem dun en langgerekt, als een takje, en de kop loopt uit in een lange, platte snuit. De kleur is bruin tot olijfgroen, met een donkere streep van snuit tot staart, en een lichtere buik. Door die tekening en vorm is hij een meester in camouflage: tussen takken en wortels zie je hem nauwelijks. Mannetjes zijn te herkennen aan kleine stekeltjes (odontoden) langs de zijkanten van de snuit, die bij vrouwtjes ontbreken.

In het wild leeft de soort in het Orinocobekken, in rivieren met lichte stroming, en houdt hij zich op tussen ondergelopen takken, wortels en waterplanten. Hij is niet alleen een algenschraper maar ook een liefhebber van biofilm en de micro-organismen die op hout groeien. Zoals bij meer pantsermeervallen kan het geslacht lucht happen als het water weinig zuurstof bevat. De IUCN beoordeelt de soort als niet bedreigd.

In de hobby staat Farlowella vittata bekend als een schitterende, maar gevoelige vis. Hij wordt als wildvang aangevoerd en heeft vaak een lange reis achter de rug, waardoor jonge dieren uitgehongerd in de winkel aankomen. Het zijn rustige vissen die zich nauwelijks verplaatsen en uren op dezelfde plek kunnen blijven zitten.

In het kort

Wetenschappelijke naamFarlowella vittata
FamilieLoricariidae
HerkomstOrinoco-bekken (Colombia, Venezuela)
VindplaatsZuid-Amerika – Colombia, Venezuela – Orinoco
Maximale grootte15 – 20 cm
Minimale aquariumgrootte100 cm / 150 liter
Temperatuur24 – 27 °C
pH6,0 – 7,5
Hardheid (GH)2 – 12 °dGH
GroepsgroottePaar of kleine groep
GedragZeer vreedzaam
MoeilijkheidGemiddeld
Levensduur8 – 10 jaar
KarakterVreedzaam
Eet kleine vissenNee
VinnenbijterNee
Veilig met garnalen en slakkenJa
Kwetsbaar voor vinnenbijtersNee
Geschikt voor gezelschapsaquariumJa
Minimale groepsgroottePaar of kleine groep

Welke vissen passen bij Farlowella vittata?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.

Wat betekent de naam?

Farlowella is een eerbetoon aan de Amerikaanse arts en botanicus William Gilson Farlow (1844–1919) van Harvard, die gespecialiseerd was in algen. De uitgang -ella is een liefkozende verkleinvorm. Het geslacht werd in 1889 beschreven door Eigenmann en Eigenmann.

vittata is Latijn voor ‘gebandeerd’, naar de brede, donkerbruine band die aan elke kant vanaf de snuitpunt door het oog loopt en voorbij de rug- en aarsvin vervaagt.

De soort werd in 1942 beschreven door Myers.

Bron: The ETYFish Project

Natuurlijke leefomgeving

De soort leeft tussen ondergelopen takken, wortels en vegetatie in rivieren met lichte stroming.

Waterwaarden in de natuur: zacht.

Waterwaarden in het aquarium

  • Zuurstofrijk, zeer schoon water

Aquarium en inrichting

Vanaf 100 cm, rustig en met veel hout.

Biotoop nabootsen: zand, veel takken en wortels met algenaangroei, planten en een lichte stroming.

Voeding

In de natuur: algen en biofilm van hout en planten.

In het aquarium: algengroei, algentabletten, geblancheerde groenten en af en toe diepvriesvoer. Zorg dat hij niet wordt weggeconcurreerd.

Voortplanting

Het vrouwtje zet eitjes af op de ruit of op hout; het mannetje bewaakt ze. Kweek is in rustige aquaria gelukt.

Tips uit de praktijk

Houders zijn gecharmeerd van de ‘takjesvis’, maar melden ook dat hij gevoelig is en snel verzwakt als er te weinig voer is. Een rustig, algenrijk aquarium is het geheim.

In de eerste weken na aankoop draait het vooral om voer. Een net aangeschafte Farlowella vittata heeft vaak een smalle buik en is mager. Bied daarom een bak met veel bruine en groene aangroei op hout en ruiten aan en voeg geblancheerde groenten toe, zoals courgette of komkommer. Hij eet traag en gaat langzaam van plek naar plek, dus zorg dat snelle eters hem niet wegconcurreren. Vissen die de eerste maand goed zijn gaan eten, blijven daarna meestal stabiel.

Wat andere houders vaak merken, is dat de vis pas na enkele maanden echt zijn vaste plekken heeft gekozen. Hij zit dan vaak onbeweeglijk op hetzelfde stuk hout of tegen de ruit, vaak met de kop schuin omhoog. Dat lijkt op een tekort aan energie, maar is normaal gedrag. Waar je op moet letten, is een ingevallen buik en een dunner wordend lijf; dat is een teken van voedseltekort, en dat gaat bij deze soort snel.

De vis is gevoelig voor slechte waterkwaliteit en voor zuurstofgebrek, en reageert slecht op medicijnen. Zorg dus voor een goed ingedraaid, schoon en zuurstofrijk aquarium met lichte stroming, en werk met regelmatige, kleine waterverversingen. Als tankgenoten passen rustige, kleine vissen die hem niet storen, zoals kleine tetra’s; drukke, gulzige soorten maken het hem lastig.

Bij de kweek zetten de vrouwtjes eitjes af op hout of de ruit, waarna het mannetje ze bewaakt. Dat lukt vooral in rustige aquaria met een paar vissen. Eindadvies: een prachtige vis voor wie een rustig, algenrijk aquarium met veel hout heeft. Hij is niet geschikt voor beginners of voor wie een drukke gezelschapsbak heeft.

Voordelen en nadelen

Voordelen

  • Uniek uiterlijk
  • Zeer vreedzaam
  • Graast algen

Nadelen

  • Gevoelig voor slecht water en voedseltekort
  • Niet bij drukke, gulzige medebewoners

De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.