Koperzalm (Hasemania nana)

De koperzalm heeft een koperkleurig glanzend lichaam en witte puntjes op de vinnen. Een kleine, altijd actieve tetra zonder vetvin, die in een groep het aquarium laat sprankelen.

Koperzalm (Hasemania nana) man
Eigen foto van Alessandro

Over deze vis

De koperzalm kreeg zijn wetenschappelijke naam in twee stappen. Christian Lütken beschreef hem in 1875 als Tetragonopterus nanus, waarbij nanus zoveel betekent als ‘dwerg’. Later kwam hij in het geslacht Hasemania terecht, dat is genoemd naar de ichtyoloog John Haseman. In 1938 gaf Meinken de vis een eigen naam, Hasemania marginata, die nu als synoniem geldt. Internationaal heet hij silvertip tetra, naar de witte tippen aan de vinnen. Het is dus dezelfde vis die je ook onder die naam kunt tegenkomen, en niet een aparte soort.

Het lichaam is doorschijnend met een goudkoperen glans, en over de flank loopt een zwarte lengtestreep van het midden tot de staartwortel. Mannetjes zijn feller gekleurd dan vrouwtjes, met de intensste koperkleur tijdens de balts. De soort blijft klein, tot ongeveer vijf centimeter, en is bijzonder actief. Bij goed licht kun je de metaalglans over de flank zien golven wanneer de school draait.

In het wild komt de koperzalm voor in beken en kreken in het stroomgebied van de Rio São Francisco in Brazilië. Hij eet van alles, dus is een alleseter, en past zich makkelijk aan. Over de beschermingsstatus of populatiegrootte is weinig bekend; over het leven in het wild is nauwelijks iets gepubliceerd.

In de aquariumhobby is de koperzalm al lang een bekende, stevige verschijning in de winkel. Bij het paaien strooit het vrouwtje eitjes tussen planten, waarna het mannetje ze bevrucht; de eitjes komen na ongeveer anderhalve dag uit. Zoals bij veel eierstrooiers worden ze door de ouders opgegeten als je ze niet weghaalt. Volgens beschrijvingen is de soort wel gevoelig voor parasieten en infecties, dus quarantaine bij aankoop is verstandig.

In het kort

Wetenschappelijke naamHasemania nana
FamilieCharacidae (echte zalmen)
HerkomstRio São Francisco-bekken (Oost-Brazilië)
VindplaatsZuid-Amerika – Brazilië – Rio São Francisco
Maximale grootte4 – 5 cm
Minimale aquariumgrootte60 cm / 60 liter
Temperatuur22 – 28 °C
pH6,0 – 7,5
Hardheid (GH)2 – 15 °dGH
GroepsgrootteMinimaal 10
GedragVreedzaam, zeer actief
MoeilijkheidMakkelijk
Levensduur4 – 5 jaar
KarakterVreedzaam
Eet kleine vissenNee
VinnenbijterNee
Veilig met garnalen en slakkenJa
Kwetsbaar voor vinnenbijtersNee
Geschikt voor gezelschapsaquariumJa
Minimale groepsgrootte10 of meer

Welke vissen passen bij de Koperzalm?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.

Wat betekent de naam?

Hasemania is vernoemd naar de Amerikaanse zoöloog John D. Haseman (1882–1969), veldverzamelaar voor het Carnegie Museum, die alle toen bekende exemplaren van dit geslacht verzamelde. Het geslacht werd in 1911 beschreven door Ellis.

nana komt van het Latijnse nanus (‘dwerg’), naar het zeer kleine formaat.

De soort werd in 1875 beschreven door Lütken.

Bron: The ETYFish Project

Natuurlijke leefomgeving

De koperzalm leeft in kleine zijriviertjes en beekjes met helder of theekleurig water en veel oeverplanten.

Waterwaarden in de natuur: zacht tot middelhard.

Waterwaarden in het aquarium

  • Lichte stroming

Aquarium en inrichting

Vanaf 60 cm met open zwemruimte en beplanting langs de randen. Een donkere bodem maakt de koperkleur intenser.

Biotoop nabootsen: donker zand, kienhout en bladeren met stengelplanten.

Voeding

In de natuur: kleine insecten, larven en zoöplankton.

In het aquarium: vlokken, microkorrels en diepvriesvoer.

Voortplanting

Eierstrooier; kweken lukt goed in een apart bakje met javamos of een kweekrooster.

Tips uit de praktijk

Houders beschrijven de koperzalm als een energieke tetra die in een grote groep bijna constant in beweging is. Mannetjes kleuren intens koper wanneer ze de vrouwtjes het hof maken.

Uit ervaring: de eerste weken zijn ze vaak schrikachtig en hangen ze dicht bij elkaar in het midden van de bak. Na een week of twee beginnen ze rustiger te worden, en na een maand zie je pas hoe de koperkleur zich ontwikkelt. Eten is zelden een probleem; vlokken, microkorrels en diepvriesvoer gaan er allemaal in. Wat wel opvalt is dat ze snel eten en dat de minder snelle bakgenoten weinig overhouden, dus voer op meerdere plekken.

De typische fouten zijn een te kleine groep, te weinig zwemruimte en gebrek aan quarantaine. Met een groep van tien of meer zie je het beste gedrag, bij minder blijven ze verstopt of worden ze onrustig. Wat je pas na maanden merkt is dat ze zeer actief blijven; ze rusten nauwelijks en zwemmen de hele dag door de bak. Met kleine tot middelgrote vreedzame vissen, zoals andere tetra’s, pantsermeervallen en dwergcichliden, gaat het goed. Met trage vissen met lange vinnen kun je ze beter niet combineren, omdat ze zo druk zijn.

Kweken lukt in een aparte bak met fijnbladige planten of javamos, en de ouders gaan na het afzetten eruit omdat ze eieren opeten. Onderhoud is weinig werk: wekelijks water verversen en variëren met voer. Eindadvies: een goede keuze voor wie een levendige, robuuste schoolvis zoekt in een bak van zestig centimeter of groter. Minder geschikt voor een heel rustig gezelschapsaquarium.

Voordelen en nadelen

Voordelen

  • Mooie koperglans
  • Sterk en vreedzaam
  • Geschikt voor middelgrote aquaria

Nadelen

  • Zeer druk; niet ideaal bij rustige soorten
  • Heeft een grote groep nodig

Veelgestelde vragen over de koperzalm

Hoe groot wordt de koperzalm?

De koperzalm (Hasemania nana) wordt 4 tot 5 cm lang.

Hoe oud wordt de koperzalm?

Je kunt rekenen op 4 tot 5 jaar bij goede verzorging.

Met hoeveel koperzalmen houd je ze samen?

Houd er minimaal tien bij elkaar. In een grote groep zijn ze rustiger, zie je mooier groepsgedrag en komen de glanzende kleuren beter uit.

Hoe groot moet het aquarium zijn voor de koperzalm?

Een aquarium van 60 cm en 60 liter is het minimum. Omdat hij zo actief is, is een langer aquarium prettiger.

Is de koperzalm geschikt voor beginners?

Ja, de koperzalm is makkelijk te houden en vergeeft kleine foutjes. Zorg wel voor een groep en een stabiel aquarium.

Met welke vissen kun je de koperzalm combineren?

Vreedzame vissen van vergelijkbaar formaat passen goed, zoals de karbonkelzalm, de Meta-pantsermeerval of de otocinclus.

Welke planten passen bij de koperzalm?

Fijnbladige planten als de waterwaaier geven dekking, terwijl dwergpijlkruid de voorgrond mooi opvult. Laat daarnaast ruimte vrij om te zwemmen.

Geschreven door Alessandro, al meer dan tien jaar aquariumhouder en liefhebber van biotoopaquaria. Deze pagina is samengesteld op basis van vakliteratuur en ervaringen van andere houders.

De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.