Blauwe regenboogvis (Melanotaenia lacustris)

De blauwe regenboogvis, ook wel Lake Kutubu-regenboogvis genoemd, heeft een diep turquoise-blauwe kleur. Een actieve, grotere regenboogvis voor ruime aquaria.

Blauwe regenboogvis (Melanotaenia lacustris)
Eigen foto van Alessandro

Over deze vis

De blauwe regenboogvis werd in 1964 door de Australische ichtyoloog Ian Munro beschreven als Melanotaenia lacustris. De soortnaam is Latijn voor ‘van het meer’ en verwijst naar het Kutubumeer in Papoea-Nieuw-Guinea, het enige natuurlijke leefgebied. De geslachtsnaam Melanotaenia betekent ‘zwarte band’. In de hobby heet de vis naast blauwe regenboogvis en Lake Kutubu-regenboogvis ook wel turkooizen regenboogvis, naar zijn opvallende kleur. Hij hoort bij de familie Melanotaeniidae en is verwant aan de andere Melanotaenia-soorten van Nieuw-Guinea.

Het lijf is slank, met bij volwassen dieren een matig hoge rug. De basiskleur is turkooisblauw tot staalblauw, met een donkere band en bij mannetjes rode en gele tinten in de vinnen. De kleur verandert met het licht en met de stemming van de vis, en dat maakt hem zo aantrekkelijk: wie de dieren onder verschillende hoeken bekijkt, ziet groen, blauw en zilver door elkaar lopen. Mannetjes zijn feller en groter dan vrouwtjes, die bleker blijven. Jonge dieren zijn nog vrij kleurloos.

Het Kutubumeer ligt in het hoogland van Papoea-Nieuw-Guinea, in het stroomgebied van de Kikori. De soort is een van dertien vissen die alleen in dit meer voorkomen. Zo’n klein, geïsoleerd leefgebied maakt een soort kwetsbaar: de blauwe regenboogvis staat op de rode lijst van de IUCN als bedreigd. Over zijn leven in het wild, zoals dieet en gedrag, is weinig gepubliceerd; verwante regenboogvissen eten vooral insecten, kleine kreeftachtigen en algen.

In de hobby is de soort tamelijk gewoon bij liefhebbers van regenboogvissen, en wat er in de handel komt is vrijwel altijd nakweek. Wie deze vis houdt, is dus deels beheerder van een populatie waarvan de wilde variant kwetsbaar is. Omdat hij makkelijk met andere Melanotaenia-soorten kruist, is het zaak zuivere lijnen te behouden.

In het kort

Wetenschappelijke naamMelanotaenia lacustris
FamilieMelanotaeniidae
HerkomstLake Kutubu, Papoea-Nieuw-Guinea
VindplaatsOceanië – Papoea-Nieuw-Guinea – Kutubumeer
Maximale grootte10 – 12 cm
Minimale aquariumgrootte150 cm / 350 liter
Temperatuur22 – 26 °C
pH7,0 – 8,5
Hardheid (GH)8 – 20 °dGH
GroepsgrootteMinimaal 6 – 8
GedragVreedzaam, zeer actief
MoeilijkheidMakkelijk
Levensduur5 – 8 jaar
KarakterVreedzaam
Eet kleine vissenNee
VinnenbijterNee
Veilig met garnalen en slakkenJa
Kwetsbaar voor vinnenbijtersNee
Geschikt voor gezelschapsaquariumJa
Minimale groepsgrootte6 of meer

Welke vissen passen bij de Blauwe regenboogvis?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.

Wat betekent de naam?

Melanotaenia komt van het Griekse melas (‘zwart’) en het Latijnse taenia (‘band’), naar de zwarte lengteband van M. nigrans. Het geslacht werd in 1862 beschreven door Gill.

lacustris betekent ‘van een meer’, naar het Kutubumeer in Papoea-Nieuw-Guinea, waar de soort endemisch is.

De soort werd in 1964 beschreven door Munro.

Bron: The ETYFish Project

Natuurlijke leefomgeving

De soort komt alleen voor in het heldere, kalkrijke Kutubu-meer in het hoogland van Papoea-Nieuw-Guinea, met veel waterplanten langs de oevers.

Waterwaarden in de natuur: hard.

Waterwaarden in het aquarium

  • Koeler houden dan veel andere regenboogvissen

Aquarium en inrichting

Minimaal 150 cm.

Biotoop nabootsen: lichte zandbodem, stenen, wortelhout, randbeplanting en veel open zwemruimte met goed licht.

Voeding

In de natuur: insecten, larven, kreeftachtigen en algen.

In het aquarium: vlokken, korrels, diepvriesvoer en spirulina.

Voortplanting

Eierlegger; eitjes aan planten of een kweekmop. Makkelijk te kweken.

Tips uit de praktijk

Houders zijn weg van het intense blauw, dat per lichtinval verschilt. Wel is de soort koeler en harder water gewend; in te warm water verbleken de kleuren.

Uit eigen ervaring en uit wat andere houders vertellen: de eerste weken zijn jonge blauwe regenboogvissen vaak zilvergrijs en zien ze er weinig spectaculair uit. Het blauw komt pas na maanden en werkt het best bij veel licht en een donkere achtergrond. Geef ze een groep van zes tot acht en veel zwemruimte; in een te kleine groep blijven de dieren schuw en verkleuren ze slecht.

Eten geeft zelden problemen: vlokken, korrels en diepvriesvoer worden dankbaar gegeten, en spirulina of wat groenvoer helpt de kleuren. Ze zijn snel en fel bij het voer, dus in een gezelschapsbak met trage soorten kunnen ze de anderen wegdrukken. Wat mensen onderschatten, is het temperatuureffect: in te warm water verbleken de kleuren en zijn de dieren gevoeliger voor ziektes, en dat zie je vaak in aquaria die te warm worden gehouden. Een beetje koeler houden dan de meeste tropische aquaria geeft zichtbaar betere resultaten. Vervuild water geeft schimmel op de vinnen.

Wat pas na maanden opvalt: de mannetjes meten zich onderling met gespreide vinnen, vooral ’s ochtends, meestal zonder echte schade. Ze zwemmen bijna de hele dag en springen soms, dus een goed sluitend deksel is aan te raden. Kweken gaat goed met een kweekmop, en de eitjes komen na ongeveer een week uit. In een ruim aquarium met andere stevige, actieve soorten doen ze het uitstekend; met trage of schuwe vissen minder.

De blauwe regenboogvis is een aanrader voor wie een ruim aquarium heeft en van een actieve, blauw glanzende groep houdt, met een beetje geduld voor de verkleuring. Voor kleine aquaria, voor warm gehouden aquaria of voor wie meteen felle kleuren wil, is hij minder geschikt.

Voordelen en nadelen

Voordelen

  • Intens blauw
  • Sterk en vreedzaam
  • Makkelijk te kweken

Nadelen

  • Heeft een groot aquarium nodig
  • Liefst iets koeler water dan het gemiddelde tropische aquarium

De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.