Pseudotropheus acei

Pseudotropheus acei is een paarsblauwe mbuna met een felgele staart uit het Malawimeer. Hij zwemt in groepen in het open water en is een van de vreedzaamste mbuna, waardoor hij in veel Malawi-aquaria voor rust en beweging zorgt.

Pseudotropheus acei in het aquarium
Eigen foto van Alessandro

Eigen foto van Alessandro

Over deze vis

Hoewel de vis al tientallen jaren in de hobby is, is hij volgens onder meer Seriously Fish nooit formeel wetenschappelijk beschreven; in de literatuur staat hij daarom vaak als Pseudotropheus sp. ‘acei’. Ook de geslachtsindeling is onzeker: de soort past niet goed bij de echte Pseudotropheus en werd een tijd bij Gephyrochromis ondergebracht, waardoor hij in de handel ook als Gephyrochromis acei wordt aangeboden. In de handel en de hobby blijft Pseudotropheus acei de gangbare naam, vaak kortweg ‘acei’.

Het lichaam is langgerekt en slank voor een mbuna. De bekendste vorm, ‘Ngara’, heeft een diep paarsblauw lichaam met een felgele staart en gele randen in de rug- en aarsvin. Andere vormen, zoals ‘Luwala Reef’, hebben een witte in plaats van gele staart. Mannetjes en vrouwtjes zijn vrijwel gelijk gekleurd; mannetjes worden iets groter, hebben duidelijkere eivlekken op de aarsvin en kleuren in de baltstijd donkerder.

Het leefgebied is ongewoon voor een mbuna. In plaats van uitsluitend in de rotszone leeft acei vooral boven zand en in de buurt van omgevallen bomen, takken en rietvelden. Groepen zwemmen langs de takken en schrapen er de algenlaag en de kleine diertjes af die daarin leven. Bij gevaar zoeken ze beschutting tussen het hout of de rotsen.

Al tientallen jaren een bekende soort in de hobby, die vrijwel altijd als nakweek wordt verkocht. Hij is sterk en relatief verdraagzaam, en daardoor een goede keuze voor wie een gemengd mbuna-aquarium wil met een soort die het middenwater vult.

In het kort

Wetenschappelijke naamPseudotropheus sp. ‘acei’ (formeel onbeschreven; ook als Gephyrochromis acei in de handel)
FamilieCichlidae
HerkomstMalawimeer, zand- en houtrijke oevers
VindplaatsAfrika – Malawi (vooral westkust, o.a. Nkhata Bay, Ngara, Senga Bay) – Malawimeer
Maximale grootte12 – 15 cm
Minimale aquariumgrootte150 cm / 350 liter
Temperatuur24 – 27 °C
pH7,5 – 8,6
Hardheid (GH)8 – 20 °dGH
GroepsgrootteGroep van 6 – 10, met meer vrouwtjes dan mannetjes
GedragRelatief vreedzaam voor een mbuna
MoeilijkheidMakkelijk tot gemiddeld
Levensduur8 – 10 jaar
KarakterVreedzaam
Eet kleine vissenNee
VinnenbijterNee
Veilig met garnalen en slakkenNee
Kwetsbaar voor vinnenbijtersNee
Geschikt voor gezelschapsaquariumJa
Minimale groepsgrootte6 of meer

Welke vissen passen bij de Pseudotropheus acei?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.

Wat betekent de naam?

Pseudotropheus komt van het Griekse pseudes (‘vals’). De typesoort lijkt oppervlakkig sterk op Tropheus, maar die gelijkenis is bedrieglijk. Het geslacht werd in 1922 beschreven door Regan.

Deze vis is formeel nog niet beschreven; ‘acei’ is een handelsnaam en geen officiële soortnaam. Daarom is er nog geen soortnaam om uit te leggen.

Bron: The ETYFish Project

Natuurlijke leefomgeving

Acei leeft langs ondiepe oevers van het Malawimeer waar zand, rotsen, omgevallen bomen en riet elkaar afwisselen. De groepen trekken langs het hout om te grazen en blijven vaak op enkele meters diepte.

Waterwaarden in de natuur: helder, warm en licht alkalisch water, zeer stabiel.

Waterwaarden in het aquarium

Middelhard tot hard, alkalisch water, net als voor andere mbuna. Nederlands kraanwater is meestal geschikt.

  • Lage nitraatwaarden en wekelijks 30% verversen
  • Krachtige filtering en goede zuurstofvoorziening
  • Stabiele temperatuur

Aquarium en inrichting

Omdat acei 15 cm kan worden en veel zwemt, is een aquarium vanaf 150 cm aan te raden. Zorg voor een open middengedeelte en rotsen langs de achterwand.

Biotoop nabootsen: een zandbodem, rotsen aan de zijkanten en een paar grote stukken hout of wortels. Hout is in een Malawi-aquarium ongebruikelijk, maar past bij deze soort; kies hout dat de pH niet sterk verlaagt en houd de waarden in de gaten. Vallisneria wordt meestal met rust gelaten.

Gedrag en gezelschap

Acei is een van de vredelievendste mbuna: mannetjes imponeren naar elkaar, maar echte schade blijft meestal uit. Juist daarom past hij goed bij andere mbuna van gemiddeld temperament, zoals Chindongo saulosi en Labidochromis caeruleus. Bij zeer agressieve soorten als Maylandia of Metriaclima ‘Red Zebra’ wordt hij soms in een hoek gedrukt. Bij rustige haplochromines als Aulonocara kan hij in een grote bak ook, al is hij voor die vissen soms te druk bij het voeren.

Voeding

In de natuur: aufwuchs van hout en stenen: algen, diatomeeën en kleine ongewervelden.

In het aquarium: plantaardig voer met spirulina als basis, aangevuld met af en toe diepvries mysis of artemia. Acei is iets minder gevoelig voor eiwitrijk voer dan sommige andere mbuna, maar ook hier geldt: houd het voer overwegend plantaardig om Malawi-bloat te voorkomen.

Voortplanting

Muilbroeder. Het mannetje kiest een plekje bij een steen of in het zand en lokt de vrouwtjes. Het vrouwtje draagt 10 tot 30 eitjes ongeveer drie weken in de bek. Het afzetten gaat in een goede groep zonder problemen; voor een hogere overleving van de jongen kan een drachtig vrouwtje tijdelijk apart worden gezet.

Tips uit de praktijk

Houders noemen acei vaak de rustpunt in een mbuna-aquarium: een groep paarse vissen met gele staarten die samen door het middenwater zwemt, terwijl de rest van de bak bij de rotsen ruzie maakt. Veel liefhebbers raden hem aan als een van de eerste soorten voor wie met Malawi-cichliden begint.

Een veelgehoorde les is dat acei groter wordt dan verwacht. In winkels zijn ze vaak 4 tot 5 cm, maar volwassen dieren halen 12 tot 15 cm en hebben dan echt ruimte nodig. In een bak van 100 cm gaat dat op termijn vaak mis.

Ook de groepsgrootte is belangrijk. Twee of drie exemplaren gedragen zich schuw, terwijl een groep van zes of meer echt als school gaat zwemmen. Houders merken dat de soort dan ook beter kleurt en zich vaker laat zien.

Een praktisch punt: acei kan door zijn rustige karakter bij het voeren achterblijven als er veel snelle, agressieve mbuna in de bak zitten. Verspreid het voer over de hele bak zodat iedereen iets krijgt. Wie hout gebruikt, ziet ze er regelmatig langs zwemmen om eraan te knabbelen, precies zoals in het meer.

Wat pas na langere tijd opvalt, is hoe weinig problemen deze soort geeft. Met stabiel water en plantaardig voer worden ze makkelijk acht jaar of ouder. Het eerlijke advies: kies een groep van minstens zes, een bak van 150 cm of meer en medebewoners die niet al te agressief zijn.

Voordelen en nadelen

Voordelen

  • Vreedzaam voor een mbuna
  • Mooie kleuren en schoolgedrag
  • Sterk en makkelijk te kweken

Nadelen

  • Wordt groter dan veel mensen verwachten
  • Heeft een ruim aquarium nodig
  • Kan wegkwijnen bij zeer agressieve medebewoners

Veelgestelde vragen over Pseudotropheus acei

Hoe groot wordt Pseudotropheus acei?

Volwassen dieren worden 12 tot 15 cm, waarbij mannetjes iets groter worden dan vrouwtjes.

Hoeveel acei houd je samen?

Houd een groep van minimaal zes, met meer vrouwtjes dan mannetjes. Dan gaan ze als school zwemmen en zijn ze het minst schuw.

Mag er hout in een aquarium met acei?

Ja, in het meer leven ze juist veel bij omgevallen bomen. Houd wel de pH in de gaten, want sommig hout verlaagt die.

Geschreven door Alessandro, al meer dan tien jaar aquariumhouder en liefhebber van biotoopaquaria. Deze pagina is samengesteld op basis van vakliteratuur en ervaringen van andere houders.

De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.

Eigen foto van Alessandro