Engelvinsynodontis (Synodontis eupterus)

De engelvinsynodontis valt op door de hoge, pluimachtige rugvin. Een stevige, deels nachtactieve meerval voor grotere aquaria met robuuste medebewoners.

Engelvinsynodontis (Synodontis eupterus)
Foto: Silex6, via Wikimedia Commons (publiek domein)

Over deze vis

Synodontis eupterus werd in 1901 beschreven door George Albert Boulenger van het British Museum. In de hobby heet hij engelvinsynodontis, featherfin squeaker of featherfin catfish, allemaal verwijzend naar de hoge rugvin met lange uitlopers die als een veer wuift. Verwarring met andere synodontissen is goed mogelijk, en je ziet hem ook onder de naam ‘pluimsynodontis’ terug.

Het lichaam is grijsbruin tot donker met grote, onregelmatige zwarte vlekken, en de rugvin en vetvin zijn lang en uitlopend. Dat geldt vooral voor de rugvin, die bij goede dieren als een hoge zeilvin boven de rug staat. In het wild worden ze ongeveer dertig centimeter, en daarmee iets groter dan je meestal in aquaria ziet.

De soort komt voor in de stroomgebieden van de Witte Nijl, de Volta en de Niger, en in het Tsjaadbekken. Het zijn meervallen van rivieren en overstromingsvlakten. Ze zijn vooral ’s nachts actief en leven van insectenlarven, slakjes, plantaardig materiaal en detritus.

Net als veel verwanten kan de soort geluid maken, door met de borstvinstekels tegen het skelet te schuren. Daarom heten synodontissen in het Engels ‘squeakers’. Bij rust of onrust hoor je soms piepjes en kraken. Volgens de IUCN is de soort beoordeeld; er is een beoordeling uit 2010 van Awaïss, Getahun en Lalèyè.

In de handel wordt de soort vooral als wildvang of als commerciële kweek aangeboden, die meestal met hormonen wordt gedaan. Zoals bij veel synodontissen zwemt hij soms ondersteboven, iets wat bij jonge dieren het vaakst opvalt.

In het kort

Wetenschappelijke naamSynodontis eupterus
FamilieMochokidae (baardmeervallen)
HerkomstWest- en Centraal-Afrika (Nijl, Niger, Tsjaadmeer)
VindplaatsAfrika – Soedan, Nigeria, Tsjaad – Nijl, Niger en Tsjaadmeer
Maximale grootte20–25 cm
Minimale aquariumgrootte300 liter (150 cm)
Temperatuur22 – 27 °C
pH6,5 – 8,0
Hardheid (GH)4 – 20
GroepsgrootteAlleen of in een groep van 3+ met genoeg schuilplekken
GedragVreedzaam naar grotere vissen, territoriaal naar soortgenoten
MoeilijkheidMakkelijk
Levensduur15+ jaar
KarakterRoofvis (eet kleine vissen)
Eet kleine vissenJa
VinnenbijterNee
Veilig met garnalen en slakkenNee
Kwetsbaar voor vinnenbijtersNee
Geschikt voor gezelschapsaquariumJa
Minimale groepsgrootte3 of meer

Welke vissen passen bij de Engelvinsynodontis?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.

Wat betekent de naam?

Synodontis komt van synodontis, een oude naam voor een onbekende vis uit de Nijl. Het geslacht werd in 1816 beschreven door Cuvier.

eupterus komt van het Griekse eu (‘goed, zeer’) en pteron (‘vin’), naar de ‘buitengewoon ontwikkelde’, opvallend hoge rugvin.

De soort werd in 1901 beschreven door Boulenger.

Bron: The ETYFish Project

Natuurlijke leefomgeving

Rivieren en meren met zachte bodem, begroeide oevers en veel verzonken hout.

Waterwaarden in de natuur: neutraal tot licht basisch, middelhard water.

Waterwaarden in het aquarium

  • Goede filtering vanwege de grootte en eetlust

Aquarium en inrichting

Zorg voor grotten, holle stenen en wortels waar de vis overdag kan rusten. Zand of fijn grind als bodem.

Biotoop nabootsen: zandbodem, grote wortels, stenen en stevige planten zoals Anubias.

Voeding

In de natuur: insectenlarven, slakjes, plantaardig materiaal en detritus.

In het aquarium: zinkend meervalvoer en korrels, aangevuld met diepvriesvoer en af en toe groentevoer.

Voortplanting

In het aquarium zelden gekweekt; commerciële kweek gebeurt meestal met hormonen.

Tips uit de praktijk

Houders vinden hem een karaktervolle, lang levende blikvanger die na wennen ook overdag tevoorschijn komt.

De eerste weken zit hij meestal in zijn grot, en pas als het licht uit is komt hij tevoorschijn. Dat verandert vaak na een paar maanden: ze raken gewend aan het ritme van de bak en zwemmen dan ook overdag rond, vooral als er gevoerd wordt. De vin ontwikkelt zich pas echt naarmate de vis ouder wordt, dus de koper van een jong dier moet geduld hebben.

Eten doet hij bijna altijd. Zinkende korrels en tabletten, diepvriesvoer en af en toe een stukje groente zoals komkommer of spinazie gaan er vlot in. Kieskeurig is hij zelden. Het gaat eerder mis omdat er te veel gevoerd wordt, waardoor het water snel vervuilt. Houd de porties klein en haal voerresten weg.

Bij meerdere dieren loopt het soms uit de hand. Ze kunnen territoriaal zijn naar soortgenoten, met duwen en stekelvechten als gevolg. Zorg voor meer grotten dan dieren, en laat ze niet in een te kleine bak. Met grotere, vreedzame vissen gaat het meestal prima. Kleine tetra’s en garnalen zijn echter kans op een snelle hap, en ook kleine jonge visjes verdwijnen vaak ’s nachts.

Eerlijk advies: een prima vis voor wie een ruime bak met robuuste bewoners heeft en iets karaktervols zoekt. Niet geschikt voor een kleine gezelschapsbak met kleine vissen. Reken op vele jaren samen, want ze worden oud. Dat is voor veel houders juist het aantrekkelijke.

Voordelen en nadelen

Voordelen

  • Sterk en tolerant qua water
  • Bijzondere rugvin
  • Zeer lange levensduur

Nadelen

  • Eet kleine vissen op
  • Kan ruzie maken met soortgenoten

Veelgestelde vragen over de engelvinsynodontis

Hoe groot wordt de engelvinsynodontis?

De engelvinsynodontis (Synodontis eupterus) wordt 20 tot 25 cm lang.

Hoe oud wordt de engelvinsynodontis?

Hij kan 15 jaar of ouder worden.

Met hoeveel engelvinsynodontissen houd je ze samen?

Je kunt hem alleen houden of in een groep van minimaal drie met genoeg schuilplekken. Naar soortgenoten is hij territoriaal.

Hoe groot moet het aquarium zijn voor een engelvinsynodontis?

Reken op minimaal 300 liter met een lengte van 150 cm en veel holen en hout om zich te verstoppen.

Is de engelvinsynodontis geschikt voor beginners?

Ja, hij staat als makkelijk te boek. Het is een stevige, deels nachtactieve meerval die wel een ruim aquarium nodig heeft.

Met welke vissen kun je de engelvinsynodontis combineren?

Met grotere, robuuste vissen die hij niet kan opeten, zoals de Roodschouder-pauwoogcichlide, de Kobaltblauwe zebra en de Luipaardklimbaars.

Welke planten passen bij de engelvinsynodontis?

Stevige planten zoals de Afrikaanse uienplant en de Madagaskar-roosterplant staan goed naast deze bodemvis.

Geschreven door Alessandro, al meer dan tien jaar aquariumhouder en liefhebber van biotoopaquaria. Deze pagina is samengesteld op basis van vakliteratuur en ervaringen van andere houders.

De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.