Rode kuhli (Pangio oblonga)

De effen kuhli is een egaal bruinrode, palingachtige modderkruiper. Een schuwe maar vredelievende bodembewoner voor rustige, beplante aquaria.

Rode kuhli (Pangio oblonga)
Foto: Marrabbio2, via Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

Over deze vis

De rode kuhli, in de literatuur ook Java-kuhli genoemd, werd in 1846 beschreven door Valenciennes in het grote standaardwerk van Cuvier en Valenciennes. De soortnaam oblonga betekent ‘langwerpig’, en dat past bij een vis die meer op een kleine paling lijkt dan op een vis. Oudere namen zijn Acanthophthalmus javanicus en Pangio javanicus. Het geslacht Pangio telt tientallen soorten die erg op elkaar lijken, en in de handel worden de namen regelmatig door elkaar gebruikt. Wat als kuhli verkocht wordt, kan dus van een andere soort zijn dan het etiket zegt.

Bij deze soort ontbreken de felle banden van de bekende kuhli. Het lichaam is egaal, en de kleur varieert per populatie van roodbruin via chocoladebruin tot bijna zwart op de rug, met een lichtere buik. Daar komt de naam ‘rode kuhli’ vandaan: de roodbruine vorm is in de aquariumhandel het bekendst. De ogen liggen hoog op de kop en worden bedekt door een doorzichtig vlies. Onder elk oog zit een klein stekeltje, en daar verwijst de oude geslachtsnaam Acanthophthalmus naar: ‘doornoog’.

In het wild leeft de vis op het zandige, bladerrijke bodemmateriaal van beken en moerasbossen in Zuidoost-Azië. Hij graaft zich in als hij wordt bedreigd en haalt zijn voedsel uit de bodem. Kleine larven, wormpjes en organisch materiaal vormen zijn menu. De soort is een nachtelijke bodemzoeker. Doordat hij in bladerrijke, zure wateren leeft, past hij goed in een biotoopaquarium met zand en strooisel.

Over de aantallen in het wild en de beschermingsstatus is weinig bekend, en wat de hobby betreft wordt hij vooral uit wildvang aangevoerd. Kweek is uitzonderlijk: sporadisch lukt het in dichtbeplante bakken, maar meestal alleen met hormonen. Dat maakt de rode kuhli een typische ‘spaghettivis’ die je in een grote groep moet houden om hem te zien.

In het kort

Wetenschappelijke naamPangio oblonga
FamilieCobitidae (modderkruipers)
HerkomstZuidoost-Azië (Thailand, Maleisië, Sumatra, Borneo, Java)
VindplaatsAzië – Thailand, Maleisië, Indonesië (Sumatra, Borneo, Java) – Bosbeken en moerassen
Maximale grootte8 cm
Minimale aquariumgrootte60 liter (60 cm)
Temperatuur24 – 28 °C
pH5,5 – 7,0
Hardheid (GH)1 – 10
GroepsgrootteMinimaal 6 dieren
GedragVreedzaam, schuw
MoeilijkheidMakkelijk
Levensduur10 jaar
KarakterVreedzaam
Eet kleine vissenNee
VinnenbijterNee
Veilig met garnalen en slakkenJa
Kwetsbaar voor vinnenbijtersNee
Geschikt voor gezelschapsaquariumJa
Minimale groepsgrootte6 of meer

Welke vissen passen bij de Rode kuhli?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.

Wat betekent de naam?

Pangio is een verlatijnsing van Pangya, een lokale naam uit het Gangesgebied voor P. cinnamomea. Het geslacht werd in 1860 beschreven door Blyth.

oblonga is Latijn voor ‘langwerpig’, naar het langgerekte lichaam.

De soort werd in 1846 beschreven door Valenciennes.

Bron: The ETYFish Project

Natuurlijke leefomgeving

Trage beken en moerasbossen met dikke bladlagen en zachte modderbodem.

Waterwaarden in de natuur: zeer zacht, zuur water.

Waterwaarden in het aquarium

  • Filterinlaat goed afschermen

Aquarium en inrichting

Fijn zand om in te graven, veel bladeren, wortels en dichte beplanting.

Biotoop nabootsen: zand met een laag eikenblad of ketapang, gedempt licht en drijfplanten.

Voeding

In de natuur: kleine larven, wormpjes en detritus.

In het aquarium: zinkende tabletten en diepvriesvoer zoals muggenlarven en daphnia.

Voortplanting

Soms spontane nakweek in dichtbeplante aquaria; eieren worden tussen fijne plantenwortels gelegd.

Tips uit de praktijk

Houders zien ze het meest tijdens het voeren. In een grote groep durven ze zich vaker te laten zien.

Kuhli’s zijn vissen waar je geduld voor moet hebben. In de eerste weken na aankoop zie je nauwelijks iets: ze verdwijnen direct in het zand of onder een blad, en veel nieuwe houders denken dat ze dood zijn. Zet je ze na een paar weken met het licht uit een beetje voer voor, dan komen ze opeens tevoorschijn. Dat is het moment waarop de groep zijn vertrouwen laat zien. Hoe groter de groep, hoe meer ze zich laten zien, en in een bak met gedempt licht en drijfplanten doen ze dat zelfs overdag.

Eten is zelden een probleem. Zinkende tabletten, diepvries muggenlarven en daphnia worden meestal snel gevonden, maar concurrenten zijn vaak sneller. Geef daarom een deel na het uitdoen van het licht, zodat ze niet achterblijven. Als een kuhli langere tijd niet eet en er slap uitziet, is er meestal iets mis met de groepsgrootte of het water. Wees met medicijnen voorzichtig, want net als botia’s zijn kuhli’s gevoelig voor veel middelen.

Een typische fout is het filter. Jonge kuhli’s verdwijnen vaak in de inlaat, dus een fijn sponsje of gaas voor de aanzuig is geen overbodige luxe. Het kruipen door het filter gebeurt ook bij grotere vissen, en een bak waar je na jaren de bodem omwoelt, kan verrassende aantallen opleveren. Veel houders vertellen hoe ze ze pas bij het herinrichten in het zand terugvonden.

Als gezelschap past alles wat rustig is: kleine tetra’s, dwergcichliden en garnalen. Eindadvies: neem minimaal zes, geef ze zand en schuilplaatsen, en verwacht geen actieve dagvis. Wie dat accepteert, krijgt een vis die jarenlang meegaat en nauwelijks problemen geeft.

Voordelen en nadelen

Voordelen

  • Vreedzaam en klein
  • Geschikt voor garnalenaquaria

Nadelen

  • Weinig zichtbaar
  • Kruipt in filters en kieren

Veelgestelde vragen over de rode kuhli

Hoe groot wordt de rode kuhli?

De rode kuhli (Pangio oblonga) wordt ongeveer 8 cm lang.

Hoe oud wordt de rode kuhli?

Hij kan ongeveer 10 jaar oud worden.

Met hoeveel rode kuhli’s houd je ze samen?

Houd er minimaal zes samen. In een grotere groep is hij minder schuw en zie je hem vaker.

Hoe groot moet het aquarium zijn voor een rode kuhli?

Een aquarium van 60 liter (60 cm) is genoeg, met een zachte zandbodem en veel schuilplekken.

Is de rode kuhli geschikt voor beginners?

Ja, hij staat als makkelijk te boek. Het is een vreedzame, schuwe vis die in een rustig, beplant aquarium goed gedijt.

Met welke vissen kun je de rode kuhli combineren?

Met rustige vissen uit dezelfde streek, zoals de Harlekijnrasbora, de Dwergrasbora en de Dwergknorrepot.

Welke planten passen bij de rode kuhli?

Planten die schaduw en schuilplekken geven, zoals Downoi en Bucephalandra, passen goed bij een schuwe bodemvis.

Geschreven door Alessandro, al meer dan tien jaar aquariumhouder en liefhebber van biotoopaquaria. Deze pagina is samengesteld op basis van vakliteratuur en ervaringen van andere houders.

De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.