De Tapajós-koningspleco L027 is een grote, krachtige houtetende pleco met een fijne lengtestreping in donker en licht. Jonge dieren hebben een doorzichtig staartvenster. Het is een indrukwekkende verschijning voor wie een grote bak met veel hout heeft.

Over deze vis
Panaque armbrusteri werd pas in 2010 formeel beschreven, door Lujan, Hidalgo en Stewart, terwijl de vis al veel eerder als L027 in de hobby rondging. De soortnaam eert een persoon, Armbruster, een Amerikaanse onderzoeker van harnasmeervallen. Naast L027 draagt de vis in de handel ook het nummer LDA077.
Wie een koningspleco zegt, bedoelt meestal de L190 (Panaque nigrolineatus), en de L027 wordt in de handel dan ook veel als Tapajós-koningspleco verkocht. Ze zijn nauw verwant en lijken op elkaar: beide hebben een sterk, stevig lichaam en een fijne lengtestreping. Juist die verwantschap maakt de naamgeving lastig, en soms krijg je een dier met de verkeerde naam. Kijk dus naar de herkomst.
Het uiterlijk is stoer maar sierlijk. Op een donker lichaam lopen lichte, fijne strepen die het gezicht en de flanken sieren, en jonge dieren hebben een doorzichtig deel in de staartvin. Met de leeftijd wordt het dier zwaarder gebouwd en veranderen de kleuren wat. Het grootste deel van zijn leven zit hij als volwassen dier op of bij hout.
Het verspreidingsgebied ligt rond de Rio Tapajós, een grote zijrivier van de Amazone. Er zijn ook dieren gemeld uit de Xingu, Araguaia, Tocantins en Aripuanã, al is niet zeker of het steeds dezelfde soort betreft. Zoals de meeste Panaque-soorten heeft hij lepelvormige tanden waarmee hij hout kan afschrapen; onderzoek wijst uit dat het om plantenetende vissen gaat met een op de omgeving afgestemd dieet.
De IUCN beschouwt de soort als niet bedreigd, en hij wordt regelmatig verhandeld. Volwassen dieren worden tot ruim veertig centimeter en kunnen meer dan een kilo wegen, iets om in het achterhoofd te houden bij een jong dier van een handvol centimeters.
In het kort
| Wetenschappelijke naam | Panaque armbrusteri |
|---|---|
| Familie | Harnasmeervallen (Loricariidae) |
| Herkomst | Brazilië (Rio Tapajós en andere zijrivieren van de Amazone) |
| Vindplaats | Zuid-Amerika – Brazilië – Rio Tapajós, Rio Xingu, Rio Araguaia, Rio Tocantins |
| Maximale grootte | circa 40 cm |
| Minimale aquariumgrootte | 150 cm / 300 liter |
| Temperatuur | 25 – 29 °C |
| pH | 5,5 – 7,5 |
| Hardheid (GH) | 2 – 12 °dGH |
| Groepsgrootte | Solitair of een paar in een zeer grote bak |
| Gedrag | Vrij robuust, houtetend, territoriaal naar soortgenoten |
| Moeilijkheid | Gemiddeld |
| Levensduur | 15 jaar of meer (schatting) |
| Karakter | Vreedzaam, territoriaal |
| Eet kleine vissen | Nee |
| Vinnenbijter | Nee |
| Veilig met garnalen en slakken | Ja |
| Kwetsbaar voor vinnenbijters | Nee |
| Geschikt voor gezelschapsaquarium | Ja |
| Minimale groepsgrootte | Alleen of als paar |
Welke vissen passen bij de Tapajós-koningspleco L027?
Check het in de Combinatiechecker en zie direct of jouw combinatie goed, matig of slecht is.
Wat betekent de naam?
Panaque is de lokale naam die in Venezuela voor Panaque nigrolineatus werd gebruikt. Het geslacht werd in 1889 beschreven door Eigenmann en Eigenmann.
armbrusteri is een eerbetoon aan Jonathan W. Armbruster (geb. 1969), conservator vissen van het Auburn University Museum in Alabama (VS), voor zijn grote bijdragen aan de kennis van harnasmeervallen.
De soort werd in 2010 beschreven door Lujan, Hidalgo en Stewart.
Bron: The ETYFish Project
Natuurlijke leefomgeving
Panaque armbrusteri is beschreven uit Brazilië en komt vooral voor in de Rio Tapajós; later zijn vergelijkbare dieren ook gemeld uit de Xingu, Araguaia en Tocantins. In de handel is hij als L027 bekend en in de loop der tijd ook onder andere varianten, zoals L027b en LDA077.
Hij hoort thuis in grote, helder tot troebel stromende rivieren met veel gezonken hout. Daar zit hij, net als andere Panaque-soorten, tussen boomstammen en takken die hem beschutting en voedsel bieden. Het gebied kent een duidelijk regen- en droogseizoen, met sterke schommelingen in waterstand.
Waterwaarden in het aquarium
Een houtetend dier van deze omvang produceert veel afval. Goed water is daarom belangrijker dan precisie in de waarden.
- Plan een krachtige filtratie, met ruim een keer het aquariumvolume per uur extra doorstroming.
- Verver wekelijks een fors deel van het water.
- Zorg voor veel zuurstof en een merkbare stroming.
- Vermijd sterk kalkrijk of zeer hard water; zacht tot licht zuur past het best.
Aquarium en inrichting
Voor een volwassen dier zijn minstens 150 cm lengte en een diepte van ruim 50 cm nodig; voor twee dieren nog groter. Bied veel hout aan, want dat is zowel voedsel als schuilplaats. Voeg dikke wortels, rotsgrotten en zware kokers toe zodat hij zich kan verstoppen.
Planten zijn geen groot probleem, al kunnen zachte bladeren worden aangevreten. De vis is sterk en kan lichte decoratie verplaatsen, dus zet stenen stevig vast.
Biotoop nabootsen: een zand- en grindbodem, grote stukken wortelhout, wat rondgestrooide rivierstenen en een sterke stroming, bijvoorbeeld met twee pompen aan weerszijden.
Gedrag en gezelschap
De L027 is een robuuste pleco die zijn hol verdedigt maar zelden andere soorten lastigvalt. Onderling ontstaan echter conflicten, vooral tussen mannetjes. Twee dieren houden in een kleinere bak lukt vaak niet.
Als tankgenoten passen stevige vissen die niet op de bodem verblijven, zoals de severum, de festivum en grotere tetra’s. Daarnaast past de koningspleco L190 als verwante soort in een heel grote bak, maar liever niet samen met een tweede houteter in een krappe.
Voeding
In de natuur: gezonken hout en de biofilm daarop; daarnaast plantenmateriaal en wat kleine dieren.
In het aquarium: hout moet er altijd zijn, aangevuld met groenten als komkommer en courgette en plantaardige zinktabletten. Geef af en toe een stukje erwt of een tablet met dierlijke eiwitten. Blijf letten op de conditie; een platte buik wijst vaak op te weinig hout of voer.
Voortplanting
Er is weinig bekend over kweekresultaten van deze soort. Waarschijnlijk is het, zoals bij verwante Panaque-soorten, een holenbroeder waarbij het mannetje de eieren bewaakt. Een goed onderscheid tussen de geslachten is moeilijk; mannetjes hebben vaak meer odontoden op de wangen en de borstvinnen. Kweek in de hobby blijft zeldzaam.
Tips uit de praktijk
De L027 is een kanjer voor de juiste bak. Hij is minder wispelturig dan sommige andere houtetende plecos en gaat, als het water goed is, zonder problemen aan de slag met hout en groente. Zijn tekening en zijn statige zwembewegingen maken hem tot een blikvanger.
Wel merk je dat hij veel troep maakt. Andere houders merken vaak dat het filter sneller vervuilt dan bij een gewone pleco, en dat ze hun waterwissel moeten aanpassen. Onderschat ook zijn kracht niet; een losgewoelde plant is in een paar dagen verdwenen.
Advies: neem hem alleen als je een bak van minimaal 150 cm hebt en bereid bent regelmatig veel water te verversen. Voor kleine bakken is hij niet geschikt, hoe schattig de jongen ook zijn.
De eerste weken na aankoop zijn de dieren vaak een tikje schuw. Een jonge L027 verdwijnt onder hout en komt pas als het donker is te voorschijn. Laat hem de eerste dagen met rust, voer ’s avonds en controleer vooral of hij daadwerkelijk aan het hout knaagt. Sporen op het hout, zoals kleine schaafplekken, zijn het beste bewijs dat hij het goed doet.
Wat andere houders vaak merken, is dat hij groente niet altijd meteen accepteert. Een stukje komkommer of courgette met een lichte blanchering helpt, en langzaam gaat hij ook aan tabletten. Kieskeurige eters vinden hout al snel interessant zodra het even in het water heeft gelegen; nieuw hout dat nog niet gerijpt is, blijft soms wekenlang onaangeroerd.
Typische fouten zijn te weinig hout, een bak die te krap is en waterwissels die niet worden volgehouden. Een platte buik en een teruggetrokken houding zijn vaak eerste signalen. Vissen met een hoog eiwitgehalte in het voer krijgen bij houtetende plecos soms darmproblemen; houd het voer dus vooral plantaardig en voeg dierlijk voer sober toe.
Pas na maanden zie je hoe eigengereid hij wordt. Hij kiest een favoriete plek en verdedigt die, vooral tegen soortgenoten en andere plecos met dezelfde bouw. Met stevige vissen uit het midden van de bak gaat het meestal goed; kleine kwetsbare vissen slaan hem niet aan. Kweek is bij de meeste houders geen onderwerp.
Eerlijk eindadvies: een mooie vis voor een grote, goed gefilterde bak met veel hout, en een investering voor vele jaren. Een kleine bak of een houder die niet wil bijhouden, past daar niet bij.
Voordelen en nadelen
Voordelen
- Prachtige lengtestreping
- Meestal rustig naar andere soorten
- Eet groente en hout
- Gemakkelijk te voeren
Nadelen
- Wordt groot en vraagt een grote bak
- Maakt veel afval
- Onderling territoriaal
- Kan planten aanvreten
Lees ook: je filter schoonmaken zonder bacteriën te doden en water verversen.
Veelgestelde vragen over de Tapajós-koningspleco L027
Hoe groot wordt de Tapajós-koningspleco?
De Tapajós-koningspleco (Panaque armbrusteri) wordt ongeveer 40 cm lang. Het is een grote, krachtige pleco met een fijne lengtestreping.
Hoe oud wordt de Tapajós-koningspleco?
Naar schatting wordt hij 15 jaar of ouder.
Hoe groot moet het aquarium zijn voor de Tapajós-koningspleco?
Een aquarium van minstens 150 cm lengte en 300 liter is nodig. Houd één exemplaar, of een paar in een zeer grote bak, want hij is territoriaal naar soortgenoten.
Wat eet de Tapajós-koningspleco?
Hij is een houtetende pleco, dus onbehandeld hout hoort altijd in zijn aquarium. Vul dat aan met plantaardig voer en groenten.
Is de Tapajós-koningspleco geschikt voor beginners?
Hij geldt als gemiddeld in moeilijkheid. Vooral zijn formaat en de grote bak met veel hout die hij nodig heeft, maken hem minder geschikt voor beginners.
Met welke vissen kun je de Tapajós-koningspleco combineren?
Hij is vrij robuust en past bij middelgrote tot grote, rustige Zuid-Amerikanen, zoals de Geophagus Tapajós of de Maanvis.
Welke planten passen bij de Tapajós-koningspleco?
Stevige planten zoals de Amazonezwaardplant en de Uruguayzwaardplant kunnen tegen een grote bodembewoner.
De waarden op deze pagina zijn richtwaarden. Elke vis en elk aquarium is anders: houd je waterwaarden goed in de gaten en vraag bij twijfel advies bij een aquariumspeciaalzaak.
